Duurzame melkveehouderij door verantwoord gebruik van diergeneesmiddelen

De maatschappij schenkt steeds meer aandacht aan het correct gebruik van diergeneesmiddelen in de nutsdierensector. Overmatig en/of onoordeelkundig antibioticumgebruik wordt, terecht, als een dreiging ervaren aangezien dit de ontwikkeling van resistentie van zowel humane als veterinaire micro-organismen in de hand kan werken. Vooral in de humane geneeskunde is antimicrobiële resistentie bij bacteriën een toenemend probleem. Steeds vaker wordt hiervoor met de vinger gewezen naar de veehouderij.

In de melkveehouderij worden antimicrobiële middelen vooral ingezet ter preventie en genezing van mastitis. Naast de eraan gelinkte maatschappelijke discussie rond gebruik van antimicrobiële middelen, hebben uiergezondheidsproblemen een grote weerslag op de arbeidsvreugde en -efficiëntie van de veehouder, op het dierenwelzijn en op de rendabiliteit van elk melkveebedrijf.  Gemotiveerd en gestructureerd werken aan uiergezondheid heeft dan ook heel wat voordelen.
Het driejarige project “Duurzame melkveehouderij door verantwoord gebruik van diergeneesmiddelen” heeft als doel een verminderd en  meer verantwoord gebruik van diergeneesmiddelen op melkveebedrijven te realiseren door de uiergezondheid intensief op te volgen en te verbeteren. Het project wordt gefinancierd door Boerenbond (BB), Integrale Kwaliteitszorg Melk (IKM) en de Belgische Confederatie Zuivelindustrie (BCZ) en wordt uitgevoerd door het M-team van Faculteit Diergeneeskunde van de UGent met de ondersteuning van MCC Vlaanderen. In de stuurgroep van het project zitten vertegenwoordigers van de Boerenbond, BCZ, IKM, Vlaamse Rundveeteelt Vereniging (VRV), MelkControleCentrum (MCC) Vlaanderen, de Vlaamse Overheid, Vlaamse Dierenartsen Vereniging (VDV), IVDB Dierenartsenbelangen, de Nederlandstalige Gewestelijke Raad van de Orde der Dierenartsen en het M-team.

Veldstudie

Gedurende de twee eerste jaren van het project zal een veldstudie uitgevoerd worden op 60 Vlaamse melkveebedrijven. Het derde en laatste jaar zal gebruikt worden voor analyse van de gegevens en het opzetten van een informatiecampagne naar Vlaamse melkveehouders, dierenartsen, en naar alle andere stakeholders. De veldstudie bestaat uit de intensieve begeleiding van de uiergezondheid op 30 ‘Actief Participerende' (AP) en de monitoring van gegevens op 30 ‘Passief Participerende' (PP) melkveebedrijven. De begeleiding zal verzorgd worden door het M-team in nauwe samenwerking en overleg met de bedrijfsbegeleidende dierenartsen en MCC Vlaanderen.
Het spreekt voor zich dat het project enkel succesvol kan zijn mits voldoende gemotiveerde melkveehouders worden gevonden om mee te werken. Om die redenen is men op zoek naar 60 Vlaamse melkveebedrijven die voldoen aan alle volgende voorwaarden:
- deelname aan MelkProductieRegistratie van VRV (MPR);
- gemiddeld minstens 50 koeien in lactatie;
- registratie van alle behandelingen bij het melkvee;
- geen verwachte stopzetting van het bedrijf tijdens het project;
- gemiddeld tankmelkcelgetal (MCC gegevens) van januari tot juni 2011 gelegen tussen 250.000 en 300.000 cellen per milliliter melk;
- gemotiveerd en bereid constructief en dynamisch samen te werken aan de uiergezondheid met M-team en MCC in samenspraak met de bedrijfsbegeleidende dierenarts.

Kapstok

Actief participerende bedrijven zullen gedurende twee jaar tweemaandelijks bezocht worden om in overleg met de bedrijfsbegeleidende dierenarts en MCC actief aan de uiergezondheid te werken volgens de principes van “De Kapstok” van het M-team. Zij registreren dagelijks het gebruik van alle diergeneesmiddelen bij hun melkvee. De begeleiding rond uiergezondheid door het M-team gebeurt gratis doch het staat de bedrijfsbegeleidende dierenarts vrij zijn diensten aan te rekenen. Aan het begin en op het einde van het project zal er op kosten van het project bacteriologisch onderzoek worden gedaan van 10 willekeurig geselecteerde lacterende koeien. Bacteriologisch onderzoek van melkstalen genomen in het kader van de tweemaandelijkse begeleiding worden geanalyseerd door MCC (33% korting t.o.v. de standaardprijs). Alle gegevens van MPR en MCC worden ter beschikking gesteld van het project en geanonimiseerd geanalyseerd.
Passief participerende bedrijven zullen gedurende twee jaar zesmaandelijks worden bezocht en registreren dagelijks het gebruik van alle diergeneesmiddelen. Aan het begin en op het einde van het project wordt op kosten van het project bacteriologisch onderzoek gedaan van 10 willekeurig geselecteerde lacterende koeien. Alle gegevens van MPR en MCC worden ter beschikking gesteld van het project en geanonimiseerd geanalyseerd. Op deze bedrijven worden dus enkel gegevens betreffende uiergezondheid en geneesmiddelengebruik geregistreerd, zonder verdere begeleiding. Deze bedrijven dienen dan ook als zogenaamde “controlegroep” om na afloop van de studie goed onderbouwde conclusies te kunnen bekomen.

Kandidaat?

Wenst u zich kandidaat te stellen als actief of passief participerend bedrijf? Aarzel dan niet en schrijf u nu in! Inschrijven kan tot 30 oktober 2011 door een ingevuld inschrijvingsformulier te bezorgen. Dit formulier kan u terugvinden op de site van het M-team (www.m-team.UGent.be/pages/duurzaam). Uit alle inzendingen zal een willekeurige selectie gebeuren van 30 actief participerende en passief participerende. Bedrijven die zich als actief participerend bedrijf hebben ingeschreven kunnen ook als passief participerend bedrijf geselecteerd worden. Bedrijven die zich als passief participerend bedrijf hebben ingeschreven, zullen echter nooit als actief participerend bedrijf geselecteerd worden.
Verdere informatie is beschikbaar op de website van het M-team (www.m-team.UGent.be).
Indien u vragen of suggesties heeft kunt u steeds contact opnemen met Marina Stevens per e-mail (Marina.Stevens@Ugent.be) of telefonisch (0494 44 85 53).

Dierenarts Marina Stevens, projectverantwoordelijke (M-teamUGent) en Dr. Sofie Piepers en Prof. dr. Sarne De Vliegher, projectbegeleiders (M-teamUGent)