Voorstellen voor flexibelere Nitraatrichtlijn nog ‘voor de zomer’
Naast een verhoging van de stikstofgrenswaarde om een hoger gebruik van digestaat als meststof mogelijk te maken, wil de Europese commissaris voor Milieu nog voor de zomer een reeks versoepelingen van de Nitraatrichtlijn voorstellen.
Een voorstel voor een gerichte herziening van de Nitraatrichtlijn zal ‘in de komende weken, nog voor de zomer’ worden gepresenteerd. Dat bevestigde Jessika Roswall, Europees commissaris voor Milieu, tijdens een bijeenkomst met enkele landbouwmedia, waaronder Agra, op 13 mei in Brussel.
Deze maatregel maakt ook deel uit van de lijst van 25 maatregelen van het actieplan inzake meststoffen, dat op 19 mei door de Europese Commissie werd gepresenteerd. De belangrijkste ontwikkeling op het gebied van nitraten zou zijn dat het maximum voor het gebruik van digestaat uit anaerobe vergisting als meststof wordt verhoogd tot boven de wettelijke hoeveelheid van 170 kg stikstof per hectare per jaar die in de richtlijn is vastgelegd. Enkele maanden geleden (na langdurige discussies tussen de 27 lidstaten) is dat al gebeurd voor de gerecycleerde meststof Renure.
Waterkwaliteit niet in gevaar brengen
Alvorens de knoop door te hakken, wacht Brussel echter op een advies van haar wetenschappelijke dienst, het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (GCO). Die moet beoordelen tot welke grens het maximum kan worden verhoogd zonder de doelstellingen inzake waterkwaliteit in gevaar te brengen. De commissaris is van mening dat de nieuwe technologieën het vandaag de dag mogelijk maken om de risico's van organische meststoffen te beperken, met name het weglekken van nutriënten naar oppervlakte- en grondwater.
Tijdens de Landbouwraad van april hadden een twaalftal ministers (van Italië, Hongarije, België, Spanje, Luxemburg, Frankrijk, Slovenië, Polen, Litouwen, Griekenland, Portugal, Roemenië en Finland) de Commissie al opgeroepen om de Nitraatrichtlijn in die zin aan te passen.
Gerichte aanpak
Anderzijds is de Eurocommissaris van plan om de lidstaten meer flexibiliteit te bieden bij het vaststellen van de strooischema’s, die zij ‘te streng’ vindt. Er zal de mogelijkheid komen om rekening te houden met klimatologische en regionale bijzonderheden.
De Europese Commissie onderzoekt ook een afstemming van de rapportageverplichting uit hoofde van de Nitraatrichtlijn op de Kaderrichtlijn Water, waarbij de rapporten niet om de 4 jaar, maar om de 6 jaar zouden worden ingediend.
Roswall noemt ook de mogelijkheid van een meer gerichte aanpak op basis van de verontreinigingsniveaus. Ze suggereert dat lidstaten met minder intensieve landbouwsystemen zouden kunnen profiteren van een andere aanpak dan regio’s met een hoge concentratie aan veeteelt.
”Het gaat hier niet om een herziening van de richtlijn”, verduidelijkt Roswall, ”maar om voorstellen die via de comitologieprocedure zullen worden aangenomen.” Dit is een procedure waarbij de lidstaten via comités een stem krijgen in de uitvoeringsbesluiten van de Commissie, die de technische kant van regelgeving invullen. Het doel van Roswall is dat deze bepalingen in het voorjaar van 2027 van kracht worden voor de volgende zaaiperiode.
