Väderstad toont productnieuws
Machinefabrikant Väderstad uit Zweden introduceerde de laaste tijd enkele nieuwe of vernieuwde machines en de onderneming zelf kende enkele evoluties. Bij dit alles gaf de fabrikant ons vorige maand toelichting in aanwezigheid van invoerder Homburg Belgium.
Vooreerst wees Regional Business Manager Gustav Samuelson (Väderstad) op de missie van de fabrikant: “Het werk van de boer vereenvoudigen en duurzame handelsrelaties met hem uitbouwen door hoog efficiënte machines te leveren. Met onze machines willen we de beste start voor de plant creëren.”
Gesticht door landbouwer
Hij wees ook op het 64-jarige bestaan van de onderneming. In 1962 startte landbouwer Rune Stark met de bouw van een eg om de stugge, zware ploegvoor te verkleinen en zaaiklaar te maken. Het was een vaste tandeg met instelbare agressiviteit voor de tanden. De landbouwer had 3 zonen en 1 dochter en had het moeilijk om te overleven met een boerderij van 40 ha. Alles werd geprobeerd: meer koeien, minder koeien, paarden, kippen… De eigen constructie van een eg bleek een schot in de roos. De buurman zag het succes hiervan en wou er ook eentje. Zo ontwikkelde Rune Stark zich van landbouwer tot dorpssmid en tot internationale machinefabrikant. De naam van de machines komt van het Zweedse dorp waar ze vervaardigd worden.
In het begin werden de machines ongeverfd geleverd. Later werden ze in het groen geverfd, naar analogie met de Zweedse Bolinder Munktell-tractoren. Volvo kocht deze later over en wijzigde de kleur naar rood, zodat ook Väderstad zijn hoofdkleur wijzigde naar rood.
Voor het kroostrijke, jonge landbouwersgezin bleek machines bouwen naast de boerderij de uitkomst om het broodnodige gezinsinkomen te vergaren. Door de week bouwde Rune de machines vooral ‘s avonds in een kleine werkplaats, tot de buren kwamen vragen om te stoppen. Door het hoge elektriciteitsverbruik van zijn lastoestel konden zij geen tv meer kijken.
Op zondag leverde Rune de machines uit. Hij pakte zijn hele gezin, een thermos koffie en koffiekoeken mee in een Ford Falcon-auto, die een aanhangwagen trok met daarop de nieuwe machine. Ieder kind van het gezin vond ondertussen een plek in de onderneming.
Innovatie is belangrijk
De eerste evolutie die Rune Stark met zijn machines doormaakte, was de overgang van een houten naar een metalen constructie. “Innovatie is altijd heel belangrijk geweest voor fabrikant Väderstad”, bemerkte Gustav Samuelson. “Dat wordt goed onthaald in de markt, niet alleen door landbouwers, maar ook door concullega’s. In 1999 ontwikkelde Väderstad een compacte schijveneg, de Carrier. Zo’n 2 jaar later bouwden maar liefst 200 andere fabrikanten die ook.”
Het jaar 2012 vormde een andere belangrijke mijlpaal voor de fabrikant, met de ontwikkeling van de Tempo-precisiezaaimachine, bij ons beter bekend als maïsplanter. Väderstad liet zich opmerken door met deze machine het zaad onder druk en gecontroleerd tot in de zaaivoor te brengen. Het succes hiervan wordt vandaag de dag weerspiegeld door het feit dat het Tempo-productgamma verantwoordelijk is voor zo’n 30 à 40% van de omzet van de fabrikant.
Samuelson wees op nog enkele andere innovaties die de dag van vandaag nagenoeg algemeen zijn geïntroduceerd. “De ophanging van machinearmen die rollen, tanden en schijven dragen via ronde rubberen profielen is door Väderstad uitgevonden en zorgt er onder ander voor dat je met stalen walsen veel sneller kan rijden. Ook het ‘crossboard’, een soort van verende opgehangen nivelleerplaten vooraan de machine om de ploegvoor te breken en uit te vlakken of om organisch materiaal te verdelen is een oplossing van Väderstad die je nu overal ziet.”
Nagenoeg wereldwijd actief
Väderstad is in het buitenland vertegenwoordigd door 19 eigen verkoopvestigingen, andere buitenlandse landen worden beleverd via een importeur. Ondertussen wordt er geëxporteerd naar meer dan 40 landen. Sinds 2022 hoort Rusland daar niet meer bij. Om in te spelen op de oorlog in Oekraïne, maakt Väderstad regelmatig enkele ‘veldkachels’ en stuurt ze naar daar op. Zo kunnen de soldaten aan het front zowel zich warm houden als een maaltijd koken op deze veldkachel, zonder dat er elektriciteit voor nodig is. Maar liefst 30.000 van deze kacheltjes zijn al naar Oekraïne gestuurd. De fabrikant heeft de productie hiervan uitgewerkt volgens een teambuilding met zijn personeel. ’s Avonds worden er enkele metaalplaten onder de lasersnijder gelegd en gaan enkele lassers aan het werk.
De fabrikant heeft de ambitie om jaarlijks te groeien. In 2023 werd een recordomzet genoteerd, daar is ondertussen wel wat op ingeboet door de conjunctuur in de landbouwsector. De voorbije jaren werden ook enkele overnames gerealiseerd in Canada en de Verenigde Staten. Väderstad ziet er vooral mogelijkheden met de grote pneumatische zaaimachines (tot 25 m breed) en voor de Tempo- precisiezaai-elementen. Die sturen ze vanuit Zweden op om ginder geassembleerd te worden op de frames van zaaimachines.
Väderstad is het ‘hoofdmerk,’ maar ook overgenomen namen worden nog behouden van merken zoals Wil-Rich (zaaimachines), Wisbek (schijveneggen) en Concord (pneumatische zaaimachines en zaaigoedwagens). Die merken worden vooral in Noord-Amerika gecommercialiseerd.
Fabriek en boerderij
Naast de fabriek heeft Väderstad ook een eigen boerderij van zo’n 240 ha, waarvan 40 ha voor fabrieksdemonstraties wordt gebruikt. De bebouwde oppervlakte aan fabriekshallen bedraagt 10 ha, op een terrein dat 30 ha groot is. De fabriek onderging de laatste jaren meerdere wijzigingen, enerzijds om aan hedendaagse, duurzame productienormen te voldoen, anderzijds om te voldoen aan de toenemende vraag. Väderstad heeft wereldwijd 1.800 medewerkers. Daarvan werken er op de hoofdvestiging zo’n 700 personen in een tweeploegensysteem in de fabriek. Dit kan opgeschaald worden als er een grotere vraag is.
Een recente investering gebeurde in het ijzermagazijn. Robots werken hier samen met mensen om de materiaalstroom te beheren. Dat is ook nodig, als je weet dat Väderstad 40 à 45 ton plaatmateriaal per dag verbruikt, de grootste verbruiker van vierkante profielen in Zweden is, 100.000 l verf per jaar verbruikt en lasdraad gebruikt waarmee je 2,5 keer rond de aarde kan gaan. Daarmee worden jaarlijks zo’n 5.200 machines gebouwd. “We weten dat we niet de goedkoopste machines bouwen. Onze ambitie is om de goedkoopste machine te leveren, bekeken over de levensduur ervan”, legde Gustav Samuelson uit.
Väderstad bouwt niet alleen machines, maar produceert ook heel wat onderdelen of slijtstukken. Voor dit laatste is er een tweede fabriek in het Zweedse Överum in gebruik. Enkel op die manier kunnen ze kwaliteit garanderen en hun agronomische visie omzetten in de praktijk, is de beweegreden hierachter.
Vernieuwingen bij Tempo
Het gros van het machinenieuws zat bij de Tempo- precisiezaaimachines. Vooreerst introduceert de fabrikant een volledig vernieuwde versie van zijn gedragen telescopische zaaimachine, namelijk de Tempo T 6–7. De Tempo T beschikt over een opmerkelijke telescopische frameoplossing. Een robuust frame en zeer snelle rijafstandsverstelling worden hier gecombineerd. De rijafstand voor alle rijen tegelijk wordt bepaald door één hendel te verstellen.
De Tempo T is verkrijgbaar in 2 basismodellen: de Tempo T 6 en Tempo T 7. De Tempo T 6 heeft 6 zaai-elementen en kan worden ingesteld op rijafstanden van 450, 500, 600, 700 of 750 mm. Het model met 7 rijen, de Tempo T 7, kan worden ingesteld op rijafstanden van 500, 600 en 800 mm. Bij een instelling van 800 mm wordt één zaai-element opgeheven, zodat de machine met 6 rijen op een rijafstand van 800 mm werkt.
Om de rijafstand te wijzigen, trek je simpelweg de hendel uit die handig aan één zijde van de machine is geplaatst. Selecteer de gewenste rijafstand en duw de hendel weer terug. Dankzij de slimme mechanische koppeling worden alle rijen gelijktijdig aangepast.
Vanuit de trekkercabine activeert de bestuurder hydraulisch het telescopische frame om de aanpassing te voltooien. Het uitklapproces wordt weergegeven in het op iPad gebaseerde besturingssysteem, Väderstad E-Control. Geïntegreerde sensoren communiceren de gekozen rijafstand naar de iPad in de trekkercabine, wat zorgt voor volledige nauwkeurigheid en een moeiteloze afstelling.
De nieuwe Tempo T 6–7 is uitgerust met zaai-elementen van de nieuwste generatie. De elektronica hierachter is volledig herzien en werkt nu op 48 Volt in plaats van 12 Volt. Ook het design is grondig gewijzigd en de granulaatbak is groter geworden. De vernieuwingen brengen ook met zich mee dat het zaad op een vooraf bepaalde diepte volgens een taakkaart kan worden afgelegd. Het wisselen tussen gewassen/zaden is nu ook makkelijker geworden. Het geheel is Isobus-gestuurd met elektronica van de laatste generatie.
Vernieuwingen in combinatie met fronttank
Ook de Tempo V 6-12-zaaimachines kregen vernieuwingen mee in combinatie met de fronttank FH 2200. Deze laatste zal voor modeljaar 2027 beschikbaar zijn met 4 Fenix III-doseereenheden. Dat maakt sectiecontrole en variabele dosering van meststoffen in 4 secties mogelijk. Daardoor kan meststof nauwkeuriger worden toegediend, afgestemd op variërende veldomstandigheden. Overlap en inputkosten worden verminderd. Het is ook mogelijk om met een vooraf bepaalde taakkaart meststoffen toe te dienen naast het zaad.
Opmerkelijk is dat bij deze machinecombinatie Väderstad de 4 meststoffenslangen niet meer rechts naar de tractorcabine laat passeren naar achteren, maar onder de tractor door laat lopen, deels via flexibele, deels via starre buizen. Volgens de fabrikant verbetert dat het zicht enorm voor de bestuurder. De voorgaande ‘hogere’ verdeelkop voor meststoffen achterop de machine is nu vervangen door 4 verdeelkoppen die lager en dichter tegen het machineframe geplaatst zijn. De meststoffen leggen daardoor een ‘korter’ traject af, wat de nauwkeurigheid verhoogt.
Nieuwe schijveneggen
Väderstad vernieuwt ook zijn schijveneggen. De Carrier was er al in een uitvoering met 2 rijen schijven en was er als gedragen uitvoering. Daar heeft de fabrikant nu een derde rij schijven aan toegevoegd, maar door deze ingreep wordt er sowieso overgegaan van een gedragen naar een getrokken uitvoering. Die kan je terugvinden onder de typebenaming ‘XT’ en hebben werkbreedtes van 4,25 m tot 6,25m. Er zijn3 verschillende types schijven mogelijk: de ‘TrueCut’ conische snijschijf, of de ‘CrossCutter’-schijf of nog de ‘CrossCutterAggressive’-schijf.
Door de plaatsing van een derde rij schijven wordt de afstand tussen alle schijven kleiner, waardoor de bodem intensiever, maar ondiep bewerkt wordt. Dit levert een goed zaaibed op waarin graanresten, andere gewasopslag en onkruiden kunnen kiemen. Later kunnen deze vernietigd worden in een tweede passage. Door deze machine blijft er veel organisch materiaal boven in de bodem en kunnen resistente onkruiden mechanisch bestreden worden.
De grotere broer van deze XT-versie is dan de nieuwe XL-versie. Die komt met grotere schijven.
Verder productnieuws
Andere nieuwe machines die Väderstad presenteerde, waren onder andere de gedragen en ondiep werkende Swift 560-cultivator. Deze heeft verend opgehangen tanden waarop verschillende beitelvormen gemonteerd kunnen worden. Opmerkelijk is dat het hier over een cultivator zonder achterste looprol gaat. Er worden 2 loopwielen in het midden van de machine gebruikt om de werkdiepte mee te bepalen.
De Cultus HD 425 is dan weer meer een gedragen cultivator volgens een concept dat bij ons gebruikelijker is. De ‘HD’ in de typebenaming duidt erop dat hier geen breekboutbeveiliging gebruikt is, zoals op de standaarduitvoering, maar een veerbeveiliging. Deze heeft een opbreekkracht van 680 kg/tand, terwijl dit bij de standaardversie 480 kg/tand is.
De machine zoals ze gepresenteerd werd had 3 rijen met tanden, gevolgd door een rij met open schijven voor verdere verkruimeling en nivellering van de opgetrokken aarde. Een dubbele open rol zorgde voor het terug aandrukken van de bodem. De Cultus HD is ook beschikbaar in de types 300 en 525. Het getal in de typebenaming geeft een indicatie van de werkbreedte.
Op een getrokken Topdown-cultivator toonde Väderstad verschillende configuraties van tanden/beitels. Een tand kan je ‘smal’ uitvoeren, waardoor hij dieper de bodem kan bewerken. Je kan hier ook vleugels op zetten, waardoor hij de bodem minder diep, maar breder bewerkt én intensiever mengt. Aan de hand van een rij gekleurde houtsnippers, die dwars op de rijrichting was uitgestrooid, liet Väderstad de invloed van de verschillende configuraties zien. Brede tanden/ganzenvoeten kunnen het organisch materiaal zo vlot enkele tientallen meters meenemen en alles dus intensiever mengen.
Met een soort van ‘basisconfiguratie’ kan de landbouwer dus, afhankelijk van het doel, zijn machine gaan configureren volgens zijn actuele noden. Ook wat de rollen achteraan de machine betreft is er keuze uit meerdere typen.
