Edito: Innovatie was toch een speerpunt… of niet?
Onze Vlaamse ministers hadden de voorbije jaren de mond vol van het belang van innovatie. Maar tijdens de begrotingsonderhandelingen kreeg dat belang wel een deuk. Ook in de landbouwsector zal het onderzoek op een lager pitje komen te staan.
Technologiebeurs Flanders Technology International was in 1983 een prestigeproject van toenmalig Vlaams minister Gaston Geens (CVP). Vlaanderen wilde immers een voortrekkersrol spelen in technologie en wilde dat ook uitdragen naar het grote publiek. Het initiatief sloeg aan. Maar na jaren van succes kwam er sleet op de formule. De beurs stopte in 1999.
Ook onze vorige Vlaamse minister-president Jan Jambon (N-VA) zag heil in zo’n paradepaardje. Hij blies het event nieuw leven in met het tweejaarlijkse Flanders Technology & Innovation (FTI). Het bleek terug een schot in de roos, met 6 deelfestivals en 177.500 bezoekers op het FTI-festival van 2024. Voor de Vlaamse regering was dat een goede reden om Vlaanderen stevig op de kaart te blijven zetten als innovatieve topregio. Van 16 oktober tot 15 november 2026 verandert Vlaanderen dan ook opnieuw in één groot innovatief festivalterrein. En het belooft een groot succes te worden.
Maar… de ene regering is de andere niet. Diependaele-I zette in zijn besparingsronde fors de knip in de budgetten van de komende edities. De organisatie moet het voortaan met een derde minder financiële middelen doen. Het is slechts een tekenend voorbeeld sinds de bekendmaking van het begrotingsakkoord.
Je kunt je innoverende karakter maar laten zien als er innovaties zijn natuurlijk. En daar nijpt nu ook een schoentje.
Uit fundamenteel onderzoek ontstaan innovaties. De rectoren van de VUB, UGent, UAntwerpen, UHasselt en KU Leuven uitten in een opiniestuk in De Tijd dan ook hun ongenoegen over het ondoordacht knippen in de fondsen voor fundamenteel onderzoek. Nieuwe beloftevolle technieken – innovaties dus – vormen het fundament voor het latere praktijkonderzoek. Binnen de Vlaamse land- en tuinbouwsector rekenen we daarvoor op enkele gerenommeerde onderzoeksinstellingen. Het is dan ook ontstellend om vast te stellen dat het programma voor Vlaio-landbouwtrajecten – waarmee vraaggedreven innovatieprojecten tussen onderzoek en de land- en tuinbouwsector werden gefinancierd – plots wordt stopgezet.
Ook de nood om te investeren in opleiding, begeleiding en kennisdeling op het landbouwbedrijf lijkt plots overboord gegooid. Nochtans gaf minister Brouns (cd&v) in juli 2026 de kmo-portefeuille nog een boost met extra financiële steun. In 2027 verdwijnt de kmo-portefeuille van het toneel.
Bye bye fondsen, innovaties, onderzoek, kennisdeling en implementatie op het terrein... Het is niet één schakel in de ketting die verdwijnt, de hele ketting ligt aan flarden.
