Wasbeer blijft in het vizier
Hoewel de populatieontwikkeling van de wasbeer zich in een gevorderd stadium bevindt, heeft de aanwezigheid van deze invasieve uitheemse soort nog geen overmatige impact op de landbouw. Maar de dreiging blijft.
“Vlaanderen hanteert al enkele jaren een structurele aanpak voor de wasbeer”, reageerde minister Jo Brouns (cd&v) op een vraag van Leo Pieters (VB). De volksvertegenwoordiger polste op 7 juli in de Commissie Leefmilieu de minister naar een Vlaams beheerplan voor de wasbeer.
Vrij bestrijden
De wasbeer valt volgens Brouns onder het principe van ‘early warning, rapid response’. Dat betekent dat elke melding van een wasbeer wordt geëvalueerd. Indien mogelijk wordt er tot actie overgegaan. Voor het ‘early warning’-systeem wordt gebruikgemaakt van de Vlaamse applicatie Wild In Zicht van www.waarnemingen.be, voor ‘rapid response’ van de door het ANB aangestelde jagers. Naast deze ‘rapid response’-aanpak mag ook elke jager binnen zijn jachtterrein de wasbeer vrij bestrijden.
Pieters verwees naar het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) dat Vlaanderen waarschuwde voor het Waals scenario. Daar is sprake van tienduizenden dieren en is uitroeiing niet langer haalbaar.
70.000 dieren
De waarschuwing van het INBO gaat er volgens minister Brouns eerder over dat de druk vanuit Wallonië toeneemt. Daar zit momenteel al een populatie van naar schatting 70.000 dieren, en de huidige aanpak zal wellicht opgeschaald moeten worden. Wegens die dreiging liet minister Brouns een Vlaams actieplan opmaken waaraan momenteel de laatste hand wordt gelegd. Het bevat extra maatregelen rond opvolging, bestrijding, communicatie, sensibilisering en ook overleg met de buurregio's.
Voor de bestrijding van de wasbeer wordt geopteerd voor een betere inzetbaarheid van pootomsluitende vallen. Dat is een manier om de wasbeer op een diervriendelijke en selectieve manier levend te vangen. Een wijziging van het Soortenbesluit werd daartoe door de Vlaamse Regering goedgekeurd.
Geen overmatige impact
De coördinatie van beheer en beleid wordt binnen België afgestemd binnen het Nationaal Comité voor de invasieve uitheemse soorten. Recurrente afstemming met Nederland gebeurt binnen de Benelux-werkgroep invasieve uitheemse soorten, waarbij ook de aangrenzende Duitse regio's vaak betrokken worden. Daarnaast is het INBO actief in een Europees onderzoeksnetwerk Euroraccoon, en doet het zo kennis op over de ecologie, de impact en de beheermethodes voor de wasbeer.
Het INBO heeft momenteel geen zicht op het aantal dieren dat er in Vlaanderen aanwezig is. Op basis van een analyse van waarnemingen en autopsies van verkeersslachtoffers kan geconcludeerd worden dat de wasbeer zich ondertussen ook in Vlaanderen voortplant. Het aantal waarnemingen is in de periode 2015-2024 gestaag toegenomen. De ruimtelijke verspreiding is voorlopig relatief beperkt en gefragmenteerd in verschillende lokale deelpopulaties. Er is momenteel nog geen sprake van een overmatige impact op de volksgezondheid, op de landbouw of op de biodiversiteit.
