Kans op droogte in België 11 keer groter door klimaatverandering
De kans op bodemdroogte in België is door de gevolgen van klimaatverandering 11 keer zo waarschijnlijk. Dat blijkt op 23 juli uit een nieuwe wetenschappelijke studie van World Weather Attribution (WWA).
WWA bestudeerde 2 regio's: een westelijke en een oostelijke. De oostelijke regio reikt ongeveer van België tot Polen. Ook onder meer Nederland, Denemarken, Estland en Slovenië vallen onder die regio. De weeromstandigheden die we afgelopen half jaar hebben gezien in de regio, komen slechts een keer in de 15 jaar voor, en zijn ongeveer 11 keer zo waarschijnlijk geworden als gevolg van de door de mens veroorzaakte klimaatverandering. In de westelijke regio die Engeland, Wales, Spanje, Portugal, Frankrijk en Italië omvat, is de kans 5 keer zo groot.
Klimaatverandering kan droogtes verergeren door de neerslagpatronen te veranderen en de verdamping te vergroten als gevolg van extra hitte. Door de recordhitte die Europa dit jaar teistert heerst extreme droogte en verdampen watervoorraden, zo blijkt uit de studie. De hittegolven en droogte zorgen voor het verlies van oogsten, natuurbranden en historisch lage rivierpeilen. Bovendien zorgde de combinatie van een natte winter en een droge lente voor de optimale omstandigheden voor bosbranden, klinkt het.
Het gebrek aan regen is niet eenduidig toe te schrijven aan klimaatverandering. Maar door de hitte is het verdampingspotentieel 40 keer zo groot geworden. Neerslagtekorten zoals die dit jaar zijn waargenomen, zouden in het verleden tot minder ernstige droogte hebben geleid. Omdat de extra hitte het vocht sneller uit de grond onttrekt, zijn de droogteomstandigheden nu ernstiger.
Frankrijk bijvoorbeeld ervaart momenteel zijn slechtste maïsoogst in 50 jaar. In Roemenië zijn al meer dan een miljoen hectare aan gewassen verloren gegaan. “Mislukte oogsten, lage waterstanden in rivieren en energietekorten dreigen de prijzen van basisbehoeften op te drijven, wat huishoudens met een laag inkomen het hardst treft”, waarschuwt WWA.
Meer proactief optreden
WWA bekeek de rol van door de mens veroorzaakte klimaatverandering door data- en klimaatmodellen met een opwarming van 1,4 graden Celsius te vergelijken met een pre-industrieel klimaat. Daarbij werden de neerslagtekorten, de potentiële evapotranspiratie (PET) – hoeveelheid water die de atmosfeer kan opnemen bij een ongelimiteerde hoeveelheid water – en de bodemvochtigheid geanalyseerd.
“Het meest verontrustende is dat deze omstandigheden zich al voordoen bij een opwarming van 1,4 graden”, zegt dr. Mariam Zachariah van het Imperial College in Londen. “Als de wereldwijde uitstoot de temperatuur zoals voorspeld tot 2,8 graden doet stijgen, zou de kans op die intense verdampingsomstandigheden wel eens kunnen verdubbelen, waardoor dergelijke droogtes regelmatig zouden voorkomen. Zonder snelle, ingrijpende emissiereducties stevent Europa af op een toekomst waarin deze verzengende, droge zomers zich keer op keer zullen voordoen.”
Volgens Merel Laauwen van Universiteit Wageningen moeten Europese landen meer proactief optreden om droogte te voorkomen, in plaats van reactief. Ook moet de Strategie voor waterweerbaarheid van de EU opnieuw bekeken worden, om ons te wapenen tegen droogte in de toekomst.
