Milieuorganisaties trekken naar Raad van State inzake onbewezen stikstofmaatregelen
Milieuorganisaties Bond Beter Leefmilieu, Natuurpunt en Dryade stappen naar de rechtbank. Vlaams minister van Landbouw en Omgeving Jo Brouns besloot 28 maatregelen goed te keuren ter vermindering van de stikstofuitstoot, maar de milieuorganisaties zien dit als een doodlopend spoor. De wetenschappelijke adviezen van het Vlaams adviesorgaan WeComV werden volstrekt genegeerd, stellen ze.
Volgens de milieuorganisaties brengt het besluit van minister Brouns de Vlaamse stikstofdoelen in gevaar, én zet het veehouders eens te meer op een verkeerd spoor. Ze vinden dat de landbouwers en de natuur beter beleid verdienen.
De besluiten die Bond Beter Leefmilieu, Natuurpunt en Dryade bij de Raad van State aanvechten, betreffen 28 stikstofreducerende maatregelen. Het gaat over 22 vloersystemen en 6 beweidingsmaatregelen. De theorie is dat deze de mest en urine van runderen scheiden, waardoor minder ammoniak ontstaat.
Slecht beleid en bestuur
Het erkennen van deze maatregelen is volgens de milieuorganisaties echter slecht beleid en bestuur, om meerdere redenen:
● Minister Brouns baseert zijn beslissingen niet op de best beschikbare kennis uit wetenschap en praktijk;
● De goedgekeurde maatregelen zijn niet alleen onbewezen, maar ook duur. Deze kost valt niet te verantwoorden voor de landbouwer, maar evenmin voor de burger, wiens belastingen via het VLIF deze technieken subsidiëren;
● De minister is niet bevoegd om deze maatregelen goed te keuren.
Tovervloeren
De vloersystemen liggen al langer onder vuur. Een rapport van de Universiteit Wageningen stelt onomwonden dat ze niet werken; in Nederland spreekt men smalend over ‘tovervloeren’. Ook het Wetenschappelijk Comité Luchtemissies Veehouderij (WeComV) – dat door de Vlaamse overheid werd opgericht om wetenschappelijk advies te geven rond het thema luchtemissies door veehouderijen en mestverwerking en adviseert over de technieken, toonde zich in haar advies kritisch.
Van de 22 onderzochte vloersystemen stelt het WeComV dat er 2 eenvoudigweg niet werken en dat de uitstootvermindering van de 20 andere sterk overdreven wordt. Het advies werd genegeerd, en alle vloersystemen werden via de ministeriële besluiten goedgekeurd aan te hoge reductiepercentages.
De koe in de wei
Naast de vloersystemen worden ook 6 beweidingsmaatregelen aangevochten. De milieuorganisaties steunen beweiding als emissiereducerende maatregelen, omdat het rundveebedrijven motiveert om aan grondgebonden landbouw te doen. Het probleem is dat het WeComV sinds 2024 in meerdere adviezen aangaf dat de gehanteerde emissiefactoren voor rundvee te laag zijn en verhoogd moeten worden. Dit gebeurde niet, waardoor de vergunningverlening op basis van beweidingsmaatregelen incorrect is.
Landbouwers die investeren verdienen rechtszekerheid
Het is niet de eerste keer dat de organisaties deze problemen aankaarten. In oktober 2025 trokken ze al naar de rechter om het emissiereducerend stalsysteem Lely Sphere aan te vechten. Ook in die procedure werd volgens hen onvoldoende rekening gehouden met de onderbouwde adviezen van het WeComV.
“Het WeComV stelde eerder duidelijk dat de vloersystemen niet of onvoldoende werken, en dat de in Vlaanderen gehanteerde emissiefactoren voor rundvee te laag zijn. Toch werd de erkenning van deze emissiereducerende maatregelen erdoor gejaagd. Deze technieken snel-snel erkennen, is onverantwoord ten aanzien van de landbouwer die erin investeert”, stelt Sofie Bracke, beleidsexpert Landbouw bij Bond Beter Leefmilieu.
“De ministeriële besluiten waarmee de emissiereducerende maatregelen worden erkend, vertonen opnieuw ernstige juridische gebreken. Zo ontbreekt de beoordeling van de milieueffecten en kwam de beslissing toe aan de Vlaamse regering en niet aan de minister zelf, die zijn bevoegdheid daarmee heeft overschreden”, concludeert Dries Verhaeghe van Dryade.
