Hoge melkproductie in eerste kwartaal
Raf Beyers, adviseur bedrijfsontwikkeling en risk management bij United Experts, overliep met ons de evoluties op de internationale zuivelmarkten in weken 18 tot 21. Allereerst merkt hij op j dat de uitspraak van de Amerikaanse president eigenlijk ongelofelijk is. “Hij verwacht dat de markten 20% lager zouden staan op dit moment. Niet de inhoud van deze analyse maar wel de uitspraak is niet te verwachten van een zittende president. Het is inderdaad zeer opvallend dat de financiële markten het zo goed blijven doen.”
“De stevige daling vlak na het uitbreken van de oorlog met Iran is intussen al bijna volledig terug goedgemaakt op de Europese markten. Op de Amerikaanse markten trekt men zelfs stevig hoger door dan voor het uitbreken van de oorlog in het Midden-Oosten”, is de analyse van Raf Beyers.
Het zijn met name de artificiële intelligentie (AI) gerelateerde bedrijven die het bijzonder goed blijven doen. Naast de AI-euforie is ook de belegger er gerust op dat de overheden wel zullen ingrijpen als het mis zou lopen. De redding van de banken bij de financieel economische crisis in 2008 zit nog fris in ons geheugen en ook nog de recente overheidstussenkomst bij stijgende energieprijzen na het uitbreken van de Oekraïnecrisis. “Intussen zorgt de stijgende inflatie voor zenuwachtigheid bij de centrale bankiers”, ziet Raf Beyers. “Er worden nu al rentestijgingen aangekondigd voor de aankomende beleidsvergaderingen.”
Intussen is de euro/dollarkoers terug aan het dalen. De Europese economie kreunt onder de stijgende energieprijzen, terwijl de Amerikaanse economie daar minder kwetsbaar voor is. Op de Global Dairy Trade (GDT)-zuivelveiling gingen de zuivelprijzen lichtjes hoger op de veilingen van 5 mei (+1,5%) en ook op de recentst gehouden veiling van 19 mei. Daar steeg de zuivelindex nog met 0,6%.
Melkproductie springt eruit
“De melkproductie van het eerste kwartaal van dit jaar tegenover vorig jaar springt in het oog bij heel wat producenten”, stelt Beyers. “De Belgische melkveehouders presteerden nooit geziene hoge producties over het eerst kwartaal. De Belgen molken 10,14% meer over het eerste kwartaal van 2026 tegenover vorig jaar.”
De Nederlandse melkveehouders zijn na Nieuwjaar stevig blijven melken, met over het eerste kwartaal van 2026 maar liefst 5,76% meer melk. Ook bij de andere grote melkproducenten in Europa bleef de melk goed stromen, met voor Duitsland +7%, voor Frankrijk +5,3% en voor Polen +3,23% meer melk over in het eerste kwartaal van 2026.
“Over heel kwartaal 1 van 2026 heeft de EU28 zo 4,31% meer melk geproduceerd. We zien de voorbije weken sinds half april tot half mei bij de weekaanvoer van Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk de melkaanvoer wel milderen richting het niveau van vorig jaar. De seizoensmatige melkaanvoer in Europa is nu over zijn hoogtepunt heen en de komende maanden komt de melkaanvoervergelijking met het vorige jaar ook in contrast met de melkaanvoer, die vorig jaar net vanaf april stevig omhoogging”, legt Beyers uit.
De andere belangrijke zuivelregio’s en landen hadden over het eerste kwartaal van 2026 ook nog een pak meer melk. In de VS molken ze over het eerste kwartaal 2,92% steviger door. In Oceanië, waar Australië nu ook terug aanknoopt met groei, molk men in de eerste 3 maanden van het jaar 4,58% meer. In Nieuw-Zeeland en Australië zijn de weersomstandigheden voor de grasgroei en om nog hard te melken heel gunstig naar het einde van het seizoen, want over april zien we in Oceanië maar liefst 5,5% meer melk. Met de dalende Europese melkaanvoer komt de Nederlandse spotmelk, na weken van heel lage prijzen rond de 12 cent, nu toch van zijn plaats en vindt hij stilaan de weg richting 20 cent.
Lage Europese boterprijzen
“De Europese boterprijs is sinds Nieuwjaar tot de notering van deze week op 20 mei van 3.888 euro/ton, reeds met 11,8% gedaald”, zag Raf Beyers. “Het is binnen Europa ook opvallend dat de boterprijzen tussen de indexmakers Nederland, Duitsland en Frankrijk nu heel dicht bij elkaar zitten. Dit kan wijzen op een algehele consensus over deze lage Europese boterprijs.”
Wat nog opvalt, is dat de Nederlandse boterprijs nu al 4 weken een klein beetje hoger is dan de Duitse en Franse prijs. Dat is meestal omgekeerd. In de EU27 is de levering van melkvetcontent in de voorbije 12 maanden in januari en februari van dit jaar op het hoogste punt gekomen in de voorbije 10 jaar.
De Europese boterproductie ligt in het eerste kwartaal van 2026 ook bijna 10% hoger dan vorig jaar. De import van boter is gelukkig met 16% wel een stuk lager, wat logisch is. De geschatte Europese botervoorraden op basis van productie, import, export en consumptie liggen nu ongeveer dubbel zo hoog dan vorig jaar, toen de botervoorraad wel heel laag zat.
“In Oceanië is de boter sinds Nieuwjaar steevast de duurste, met nu op de GDT-zuivelveiling 4.871 euro/ton. In de VS was er tot begin maart wel even een herstel van de historisch lage boterprijs rond Nieuwjaar. Sindsdien is de Amerikaanse boterprijs echter terug naar beneden gegaan naar nu 3.145 euro. De grote vraag naar melkeiwit doet zoveel mogelijk melkeiwitproducten produceren, wat veel afromen van melk vraagt, of dus veel melkvet tot gevolg heeft.”
Poeder
De Europese prijs voor mageremelkpoeder (skimmed milk powder-SMP) is sinds Nieuwjaar al met 43,6% gestegen. Op 20 mei was de Europese SMP-prijs 2.940 euro/ton. De SMP-prijs gaat daarin sinds eind januari mee op de eiwithype. De eiwithype is de aanhoudende en alsmaar groeiende voedings- en marketingtrend waarbij eiwitten worden gezien als sleutel tot een betere gezondheid, spieropbouw en tot gewichtsverlies.
Ook de combinatie van eiwitrijke voeding en afslankmedicijnen als Ozempic gaan hand in hand. Eiwitconsumptie wordt sterk aangeraden bij het gebruik van zo’n medicatie, omdat dit helpt om spiermassa te behouden bij snel gewichtsverlies en daarbij ook helpt om het hongergevoel beter te onderdrukken. Krantenkoppen als ‘Marathonlopers en tiktokkers zorgen voor een tekort een skyr (eiwitrijke, vetvrije yoghurt) in de supermarkt’ helpen de vraag naar eiwit omhoog.
“Het was een teken aan de wand dat de weipoederprijzen als sinds vorig najaar omhoog begonnen gaan. Intussen zit de weipoeder op recordprijshoogte. Nog nooit, zelfs niet in het fameuze zuiveljaar 2022, was wei zo gewild en zo duur, met nu een Nederlandse weipoedernotering van 1.500 euro/ton”, geeft Beyers aan. “Op de GDT-zuivelveiling doet poeder, en dan vooral SMP, het goed. De SMP- prijs op de GDT is nu 3.049 euro/ton en ligt daarmee dicht bij de Europese prijs.”
Hij bemerkt nog dat de evolutie van Amerikaanse SMP-prijs heel uitzonderlijk is. “Sinds begin april begint die volledig af te wijken van de Europese en Nieuw-Zeelandse prijs. In de VS doet SMP nu een recordprijs van 3.946 euro/ton, net zo hoog als de SMP-prijs in de VS in 2022. Gelukkig voor de kaasmakers zijn de weiprijzen in Europa zo goed, want de kaasprijs zelf doet het zomaar met prijzen voor cheddar, Gouda en mozzarella die nu bijna gelijk liggen tussen de 3.400 en 3.500 euro/ton.”
