De belangrijkste aandachtspunten bij de drinkwatervoorziening van rundvee
Recent liet een rundveehouder de kwaliteit van het drinkwater voor zijn koeien analyseren. Aanvullend wil hij ook graag de drinkwatervoorziening evalueren. Hij vroeg daarom aan het Rundveeloket wat hierbij de belangrijkste aandachtspunten zijn.
Goed en smakelijk drinkwater is, net als een goede voorziening ervan, een voorwaarde voor gezonde koeien en voor een optimale melkproductie. Het belang van een goede drinkwatervoorziening voor melkkoeien en jongvee wordt evenwel vaak onderschat. Als drinkwater niet smakelijk is, als de kwaliteit ervan onvoldoende is of als het drinkwater onvoldoende beschikbaar is, drinken de dieren te weinig, worden voedingsstoffen niet goed opgenomen en blijft de voeropname achter. Dit heeft een negatief effect op de melkproductie, de groei en de weerstand van de dieren.
Beschikbaarheid van drinkwater
Niet enkel de kwaliteit, maar ook de beschikbaarheid van het drinkwater is van belang. Hebben alle runderen vlot toegang tot voldoende drinkwater? De beschikbaarheid van drinkwater wordt vooral bepaald door het aantal, de grootte, het type en de positie van de drinkpunten. Ook het debiet dat de drinkpunten kunnen leveren wordt daardoor bepaald.
Voorzie voor een goede drinkwatervoorziening minstens 1 sneldrinker per 10 koeien. Een debiet van 15 tot 20 l per minuut is daarbij noodzakelijk om de drinksnelheid van koeien te kunnen volgen. Check: een emmer van 10 l moet zeker binnen de 40 seconden vol zijn!
Wat betreft drinkbakken zoals een vlotterbak of weidekuip: voorzie minstens 10 cm drinkplaats per koe in het koppel. Hou daarbij rekening met overbezetting of groei van de veestapel. Zorg ook voor een goed gevulde drinkbak. 15 tot 20 cm diepte is hierbij aanbevolen.
Voorzie minstens 2 waterpunten per groep en verder minstens 1 waterpunt per 10 tot 15 volwassen dieren. Zorg ervoor dat de drinkpunten voldoende verspreid zijn over de stal. Zo hebben ook laag hiërarchische runderen steeds toegang tot drinkwater. Plaats drinkpunten verder niet in hoeken of smalle doorgangen. Voorzie bij voorkeur minsten 3,6 m tussen het drinkpunt en de muur, zodat koeien achter de drinkende koe kunnen passeren.
Gemolken worden maakt koeien dorstig. Voorzie dus voldoende drinkruimte en -debiet als de koeien uit de melkstand komen of zelfs in de melkstand.
Installeer de drinkbak zo dat het waterniveau voldoende hoog boven het loopniveau van de dieren komt in functie van de grootte van de dieren: kalveren (50 - 55 cm), jongvee (55 – 70 cm), koeien (65 – 85 cm).
Goed management
Als de kwaliteit en de beschikbaarheid van het drinkwater goed zijn, dient het management van de veehouder ervoor te zorgen dat dit ook zo blijft. Goed management, gesteund op vaste routines, helpt hierbij om euvels snel te detecteren en om ze snel op te lossen.
Goed watermanagement steunt op deze routines: controleer de drinkbakken dagelijks op bevuiling, bezinksel, kleur en reinig als dat nodig is. Koeien drinken met geur en smaak. Ruik aan het water om de kwaliteit te beoordelen. Als je er zelf niet van zou drinken, dan je koeien wellicht ook niet!
Laat je water analyseren (bacteriologisch en chemisch), zowel bij de bron als waar het in de drinkbak komt, om ook het effect van de leidingen in beeld te krijgen. Het zoutgehalte mag maximum 3.000 µg/l zijn, de zuurtegraad ligt tussen 6,5 en 8,5 pH. De hardheid van het drinkwater is minder problematisch.
Tot slot: monitor het drinkwaterverbruik ,zodat je afwijkingen in opname of lekken snel kan vaststellen en ernaar kan handelen.
Meer info op
