Startpagina Akkerbouw

75 jaar BDB: N-Index voor perceelsspecifiek stikstofadvies

Met het perceelsspecifiek stikstofbemestingsadvies zorgt de Bodemkundige Dienst (BDB) ervoor dat de landbouwer weet hoeveel hij eigenlijk moet bemesten. ”Op die manier vult hij de bemestingsnormen niet blind in”, vertelt Jan Bries, “en worden opbrengstverliezen of te hoge nitraatresidu’s zo maximaal mogelijk vermeden.” De stikstofbemestingsadviezen verschillen duidelijk tussen percelen binnen dezelfde streek. De adviezen voor wintertarwe in de leemstreek variëren momenteel van 0 tot meer dan 220 kg N/ha.

Leestijd : 2 min

Stikstof (N) is onder nitraatvorm veel mobieler in de bodem in vergelijking met andere nutriënten. Het kan in de winter en het voorjaar uitspoelen door de regen en vrijkomen uit de afbraak van organische stof en mest. “Daarom is de N-Index ontwikkeld om met stikstof kort op de bal te spelen en heel gericht te kunnen toedienen, op maat van de bodem, de teelt en het perceelsmanagement. Daarbij analyseren we de stikstofvoorraad in de volledige wortelzone van het gewas (in bodemlagen van 30 cm, tot 90 cm diep voor diepwortelende gewassen), het organischestofgehalte en de zuurtegraad. Zo berekenen onze adviseurs niet alleen hoeveel nitraatstikstof er in de bodem zit, maar ook hoeveel er nog zal uitspoelen of vrijkomen uit de mineralisatie van mest en organische stof.”

Voorbeeld van een N-Index-berekening.
Voorbeeld van een N-Index-berekening. - Bron: BDB

Het meest accurate bemestingsadvies wordt bekomen indien de tijd tussen de staalname en het begin van het groeiseizoen beperkt is. Voor de wintergranen is staalname in de maand februari zeer aangewezen, voor de suikerbieten bijvoorbeeld vanaf half februari.

Bijsturing tijdens groeiseizoen

Voor een aantal teelten, waaronder aardappelen en heel wat vollegrondsgroenten, kan tijdens het groeiseizoen de stikstofbemesting nog worden bijgestuurd op basis van een N-Index-onderzoek (gefractioneerde bemesting). Daarbij wordt de staalname uitgevoerd na het toedienen van de eerste basisbemesting (chemische of organische bemesting) en wordt op basis daarvan een bijbemestingsadvies opgesteld.

Specifiek bijbemestingsadvies voor aardappelen.
Specifiek bijbemestingsadvies voor aardappelen. - Foto: BDB

Belangrijk is dan om het meest geschikte tijdstip voor staalname met de staalnemer af te spreken. Enerzijds moet steeds een wachtperiode van 4 weken gerespecteerd worden tussen de laatste bemesting met organische en/of minerale stikstofmeststoffen en het nemen van de bodemstalen. Tijdens deze wachtperiode wordt het ammonium in de meststoffen omgezet naar nitraat en wordt dit nitraat met het bodemvocht homogener verdeeld over het bodemprofiel, zodat een representatieve staalname mogelijk is en de reeds toegediende bemesting grotendeels mee gemeten wordt in de bodemstalen. Anderzijds mag de staalname tijdens het seizoen ook niet te laat worden ingepland om het risico op een stikstoftekort tijdens het groeiseizoen te vermijden. Bij een staalname tijdens het groeiseizoen wordt voor de berekening van het bemestingsadvies in functie van de zaai- of plantdatum rekening gehouden met de door het gewas reeds opgenomen stikstof.

Helena Vanrespaille, BDB

Lees ook in Akkerbouw

Nitraatrichtlijn slaagt voor eerste evaluatie ooit

Akkerbouw Voor de eerste keer sinds 1991 heeft de Europese Unie de Nitraatrichtlijn geëvalueerd. Uit de evaluatie blijkt dat de EU-regels nog steeds doeltreffend zijn om de Europese wateren te beschermen tegen nitraatvervuiling door de landbouw. Wel kan de uitvoering ervan eenvoudiger en moet er iets gedaan worden aan de administratieve lasten voor boeren.
Meer artikelen bekijken