Op welke gronden kan je opkomen tegen een bevoorrechte pachtoverdracht?
Ik ontving een schrijven van mijn pachter. Daarin liet hij mij weten dat hij zijn pacht had overgedragen aan zijn zoon. Kan ik hier iets tegen doen?
Hoewel de overdracht van pacht in principe verboden is, voorziet het Vlaams Pachtdecreet hier, net als de Pachtwet eerder, een aantal uitzonderingen op. De belangrijkste uitzondering is de pachtoverdracht aan de bevoorrechte categorie van familieleden. Onder deze bevoorrechte familieleden verstaat het Vlaams Pachtdecreet de echtgenoot of echtgenote van de pachter, zijn of haar wettelijk samenwonende, de afstammelingen of geadopteerde kinderen en hun echtgenoten of wettelijk samenwonenden van de pachter. Tot slot kunnen dit ook de afstammelingen of geadopteerde kinderen van de echtgenoot, echtgenote of wettelijk samenwonende zijn en hun echtgenoten of wettelijk samenwonenden.
Kennisgeving aan verpachter
Opdat de pachtoverdracht een bevoorrecht karakter zou krijgen, moet de pachter binnen de 3 maanden na de ingenottreding door zijn overnemer een kennisgeving doen aan zijn verpachters. Deze bevat op straffe van nietigheid minstens de volgende gegevens:
• de identiteit van alle betrokkenen, namelijk de voornaam, de achternaam, de woonplaats, de burgerlijke staat, het identificatienummer in het Rijksregister of in het BIS-register van de Kruispuntbank van de Sociale Zekerheid. Bij gebrek aan het identificatienummer in het Rijksregister of in het BIS-register van de Kruispuntbank van de Sociale Zekerheid worden de datum en plaats van geboorte vermeld;
• de datum van ingenottreding van de overnemer of overnemers;
• indien er een geschrift voorhanden is: de kadastrale aanduiding van de percelen, voor zover die ook is vermeld in een geschreven pachtovereenkomst.
Zes mogelijke verzetsgronden
Tegen een bevoorrechte pachtoverdracht kunt u opkomen door het formuleren van verzet. De redenen om verzet te laten gelden tegen een bevoorrechte pachtoverdracht zijn strikt gelimiteerd tot 6 gevallen.
Geldige opzegging Vooreerst is er het feit dat de verpachter vóór de kennisgeving van de overdracht een geldige opzegging heeft gedaan.
Zelf exploiteren Ten tweede geldt als een verzetsgrond het voornemen van de verpachter om het gepachte goed binnen een termijn van minder dan 5 jaar zelf te exploiteren of de exploitatie ervan over te dragen aan een of meer bevoorrechte familieleden.
Vijandigheid van overnemer Vervolgens zijn ook zware beledigingen of daden van kennelijke vijandigheid van de overnemer tegen de verpachter of tegen leden van zijn familie die onder zijn dak wonen een verzetsgrond.
Veroordeling van overnemer Verder is ook de veroordeling van de overnemer voor daden die het vertrouwen van de verpachter aan het wankelen kunnen brengen of die de normale betrekkingen tussen de verpachter en zijn nieuwe pachter onmogelijk kunnen maken een verzetsgrond.
Onvoldoende beroepsbekwaamheid Verzet kan voorts ook omwille van het feit dat de overnemer niet de vereiste beroepsbekwaamheid bezit of dat hij niet over de nodige materiële middelen beschikt om het gepachte goed behoorlijk te exploiteren.
Doeleinden van algemeen belang Tot slot is ook het voornemen van de openbare verpachter om het gepachte goed binnen een termijn van minder dan 5 jaar voor doeleinden van algemeen belang aan te wenden een verzetsgrond.
De procedure van verzet
Indien u meent dat een van de voormelde verzets-gronden van toepassing is, moet u binnen de 3 maanden na ontvangst van de brief uw pachter en overnemer laten oproepen in verzoening. Deze verzoeningspoging moet gebeuren voor de vrederechter van de plaats waar de bedrijfszetel van de pachter is gevestigd. Wanneer op de verzoeningszitting geen akkoord kan worden gevonden, moet u binnen de maand na het proces-verbaal van niet-verzoening uw pachter en zijn overnemer dagvaarden voor dezelfde vrederechter. In deze procedure ten gronde zal de vrederechter beslissen of de verzetsgronden die u inroept effectief toegepast kunnen worden op uw situatie.
Gevolgen van het verzet
Indien de procedure succesvol is, zal de pachtoverdracht aanzien worden als een gewone in plaats van een bevoorrechte pachtoverdracht. Dit brengt met zich mee dat de nieuwe pachter gewoon in de rechten en plichten treedt van de pachtoverdrager. De overnemer geniet dan geen voordelen door de pachtoverdracht.
Indien het verzet niet gegrond wordt verklaard, of als er geen tijdig verzet werd gedaan, brengt de bevoorrechte pachtoverdracht een pachtvernieuwing met zich mee. Dit heeft als gevolg dat een nieuwe eerste pachtperiode van 9 jaar ingaat op de verjaardag van de ingenottreding volgend op de kennisgeving. De overdrager van zijn kant is dan weer ontslagen van alle uit de pacht voortvloeiende verplichtingen die na de kennisgeving zijn ontstaan.
