Vlaams aardappelareaal daalt dan toch fors
Uit een bevraging uitgevoerd in de tweede week van mei door Viaverda bij haar leden, blijkt dat het Vlaams aardappelareaal dat dit jaar is uitgeplant met bijna 20 % daalt ten opzichte van vorig jaar.
Eerder dit jaar had Viaverda al aangegeven dat het verstandig zou zijn om het uitgeplant aardappelareaal in 2026 met 20 % te laten dalen om evenwichten in de aardappelketen te herstellen. Deze visie werd ook volledig onderschreven door het Algemeen Boerensyndicaat (ABS).
Naar het voorjaar vorderde merkte we in de sector al dat het aardappelareaal snel 10 à 15 % lager zou liggen dan vorig jaar, maar de vooropgestelde 20 % was nog niet in zicht. Viaverda lanceerde een onlinebevraging begin mei onder haar leden om een zicht te krijgen op het effectief uitgeplante areaal, al was het plantseizoen op dat moment nog niet gedaan. Uiteindelijk reageerden 71 Viaverda-leden.
Daling van 19,67 %
Ilse Eeckhout, teamleider aardappelen en onderzoeker Valentijn De Cauwer bij Viaverda verwerkten de resultaten. Deze tonen aan dat het aardappelareaal in 2026 uiteindelijk met 19,67% daalt ten opzichte van vorig jaar.
De onderzoekers zien dat de afname het sterkst tot uiting komt bij bedrijven met een aardappelareaal tussen 0 en 25 ha. Bij deze groep bedrijven bedraagt de daling zelfs 27,23%. Bedrijven met een areaal tussen 25 en 75 ha plantten gemiddeld 24,20% minder aardappelen. Terwijl bedrijven met een areaal van meer dan 75 ha 15,32% minder plantten.
Met deze cijfers zien wij dus dat ‘kleine’ bedrijven meer reduceren dan de ‘grotere’ bedrijven. De cijfers zeggen echter niets over de achterliggende beweegredenen hiervoor. Eeckhout en De Cauwer bemerken in hun berichtgeving wel op te letten met conclusies en interpretaties. “Voor een klein bedrijf betekent het areaal reduceren een aanzienlijke vermindering. Voor een groot bedrijf heeft dit een eerder ‘geringe’ impact.”
Steekproef met beperkte omvang
De onderzoekers geven mee dat de meeste telers uit de bevraging duidelijk beslisten om minder aardappels te zetten dit jaar. Slechts bij 9,9 % van de bedrijven die reageerden bleef het areaal gelijk en bij een beperkt aantal (8,5 %) steeg het areaal toch. De onderzoekers onderlijnen dat het hier vooral om bedrijven met een klein areaal gaat die bijvoorbeeld 1 extra ha hebben aangeplant. Ze schrijven dit dan ook toe aan waarschijnlijk praktische gevolgen die voortkomen uit teeltrotatie en perceelsgroottes.
Eeckhout en De Cauwer wijzen er ten slotte nogmaals op om voorzichtig te zijn bij de interpretatie van de resultaten. Het gaat immers om een steekproef, waarbij niet iedere Vlaamse aardappelteler is betrokken en dus maar een beperkte grootte heeft.
Over de situatie aan Waalse zijde heeft Viaverda nog geen zicht. De situatie zou daar anders kunnen zijn daar er gemiddeld meer ‘grotere’ aardappelbedrijven zijn.
Uitgeplante rassen
Wat de uitgeplante rassen betreft is het vooral het segment van de vroege rassen dat bijgedragen heeft aan de areaalsvermindering. Er zijn zelfs rassen uit dit segment waar het uitgeplante areaal zelfs halveert. Uit deze vaststelling kan men dus afleiden dat de areaalsreductie bij de middenlate en late aardappelen minder is dan de vooropgestelde 20 %. Voorlopige indicaties en inschattingen wijzen op een reductie rond de 15 % hier.
Bij de chipsrassen wordt zelfs een heel kleine areaalstoename verwacht. Dit is misschien niet zo een groot probleem voor de huidige situatie op de aardappelmarkt, daar dit een heel specifiek segment is.
Het aardappelareaal voor de versmarkt is zelfs zo specifiek, lees als klein segment dat Viaverda er vooralsnog geen betrouwbare inschattingen over kon maken.
