Nabestaanden ervaren administratieve druk na overlijden
Wanneer een landbouwer overlijdt, zijn er, naast het emotionele verlies, een hele reeks administratieve verplichtingen waaraan de nabestaanden op korte tijd moeten voldoen. Dat kan misschien beter geregeld worden, zei Vlaams minister van Landbouw Jo Brouns in de commissie Landbouw van 3 juni.
Parlementslid An Hermans van N-VA bracht het onderwerp ter sprake in de commissie, na een voorzet van Jong ABS in een eerdere hoorzitting.
“Naast het verwerken van het verlies van een naaste moeten de nabestaanden, in het geval van een nalatenschap waarin een landbouwbedrijf vervat zit, zich ook op korte termijn verdiepen in de administratieve verplichtingen, zoals de Mestbank-aangifte en de verzamelaanvraag. Dat is allerminst een evidentie. Jong ABS stelt dat er momenteel geen overzicht bestaat van de administratieve vereisten dat men als landbouwer of als nabestaande kan raadplegen. Er is daarvoor geen vangnet”, zei An Hermans.
Afroming van NER
Commissievoorzitter Bart Dochy (cd&v) wees op het feit dat een overdracht van nutriëntenemissierechten in deze niet zomaar mogelijk is, tenzij er een rechtstreekse opvolger is. “Maar als de opvolger bijvoorbeeld een neefje is, wordt het veel complexer en is er een afroming van 25%. Met zulke zaken worden mensen dan geconfronteerd. En het is niet omdat iemand overlijdt, dat alle leningen afbetaald zijn. Soms moet er verdergewerkt worden, met de capaciteit die er is, om de leningen verder af te betalen”, gaf Bart Dochy aan.
Hij wil laten bekijken of het mogelijk is om dergelijke situaties te beschouwen als een overmachtsituatie. “Is het mogelijk om het begrip overmacht te verruimen en om daar een shortcut te kunnen nemen in het reglementaire kader. Niemand kiest ervoor om in zo’n situatie terecht te komen, wat de omstandigheden ook zijn. Kan er een zekere soepelheid in het reglementaire kader gebracht worden, om zulke situaties op een gezonde manier te benaderen?”, vroeg Bart Dochy.
Loopt VLIF-steun door?
Parlementslid Mien Van Olmen van cd&v wees op nog een moeilijke situatie. “Als de overledene een jonge boer is die recht heeft op steun van het Vlaams Landbouwinvesteringsfonds (VLIF), bestaat er momenteel veel onduidelijkheid over wat er bij de verdere uitbating gebeurt met die financiële ondersteuning. De partner of nabestaanden beschikken immers niet langer over dat recht en dat brengt ontzettend veel bezorgdheden met zich mee”, zei Van Olmen. Zij sloot zich aan bij de oproep van Bart Dochy om het begrip overmacht uit te breiden en om pragmatisme en menselijkheid aan de dag te leggen.
Minister Brouns kent de problemen. Tegelijk gaf hij aan dat er wel al iets bestaat. Bij het overlijden van een landbouwer wordt door het Agentschap Landbouw en Zeevisserij een brief, specifiek opgemaakt voor nabestaanden van landbouwers, gestuurd waarin de mogelijkheden ter ondersteuning worden meegegeven. Die brief werd opgemaakt in overleg met de Vlaamse Landmaatschappij (VLM), zodat alle verschillende elementen die op het bedrijf samenkomen erin aanwezig zijn.
Brief met formulieren
In de brief wordt gevraagd om de erfgenamen kenbaar te maken aan de hand van wettelijke documenten. Zodra die wettelijke erfgenamen in de databank geregistreerd zijn, krijgen zij toegang tot het e-loket Landbouw en Zeevisserij. Ook wordt in de brief de optie geboden om een vertegenwoordiger van de erfgenamen aan te stellen die handelingen op het e-loket kan verrichten in naam van alle erfgenamen. Dat is uiteraard geen verplichting en kan enkel mits er een akkoord is van de erfgenamen. In de brief wordt informatie gegeven aan de erfgenamen om hen te helpen bij twijfels over de toekomst van het bedrijf.
De formulieren om desgevallend een volledige overname of stopzetting van het bedrijf te doen en om een vertegenwoordiger van de erfgenamen aan te stellen, worden direct en gepersonaliseerd meegestuurd als bijlage bij de brief. Indien overgegaan wordt tot een volledige overname van het bedrijf, zullen alle GLB-maatregelen (gemeenschappelijk landbouwbeleid) bij het Agentschap Landbouw en Zeevisserij automatisch aan de overnemer overgedragen worden.
“Naast deze briefwisseling is op de website van het agentschap ook informatie terug te vinden, zij het beperkt. In het kader van de oefening rond verdere administratieve lastenverlaging laat ik onderzoeken of deze informatie op de website verder kan worden uitgebreid tot bijvoorbeeld een eenvoudige checklist met de belangrijkste documenten, data en verplichtingen”, duidde de minister.
Voorstellen zijn welkom
“Er werden een aantal zaken aangebracht waarvoor ik wel gevoelig ben. Het is misschien interessant om vanuit het parlement verdere input en voorstellen te leveren. Als er goede voorstellen komen om aanpassingen te doen, wil ik die zeker ernstig bekijken”, besloot minister Brouns.
