Provincie Antwerpen vernieuwt Landbouwkompas
Landbouwers hebben ruimte nodig om te ondernemen. Tegelijk wordt van hen verwacht dat ze verduurzamen en hun uitstoot verder verminderen. De provincie Antwerpen zet daarom in op 2 heel concrete sporen: een vernieuwd Landbouwkompas dat landbouwers en lokale besturen helpt om beter onderbouwde ruimtelijke keuzes te maken, en praktijkonderzoek naar haalbare technieken voor onder meer emissiereductie in de veehouderij.
Het Landbouwkompas helpt om snel in te schatten welke kansen een locatie biedt. Bijvoorbeeld wanneer een landbouwer nadenkt over de toekomst van zijn bedrijf, investeringen voorbereidt of een omschakeling naar een ander type landbouw overweegt. Een Landbouwkompas biedt zo een verkennend beeld van het ontwikkelingspotentieel op een bepaalde locatie en kan helpen om goed geïnformeerde keuzes te maken over de toekomst van een bedrijf. Het Landbouwkompas bundelt hiervoor ruimtelijke informatie uit diverse databronnen in 1 rapport. Zo helpt het om bedrijven of bestaande infrastructuur te (her)ontwikkelen voor landbouw.
Beter onderbouwde keuzes maken
Landbouwers en lokale besturen krijgen snel een eerste beeld van het ontwikkelingspotentieel van een locatie. Lokale besturen krijgen per thema bovendien mogelijke beleidsacties aangereikt. “Geschikte landbouwsites zijn schaars. Dan moeten we er ook alles aan doen om wat geschikt is voor landbouw zoveel mogelijk in landbouwhanden te houden. Met het Landbouwkompas geven we landbouwers en lokale besturen concrete informatie om daar beter onderbouwde keuzes over te maken”, zei Jinnih Beels – tot nader order nog steeds gedeputeerde voor Landbouw in de provincie Antwerpen – bij de voorstelling van het vernieuwde Landbouwkompas.
Van strengere normen naar werkbare oplossingen
Naast ruimte is ook verduurzaming een grote uitdaging voor landbouwbedrijven. Vooral de vermindering van ammoniakemissies vraagt de komende jaren bijkomende inspanningen van veehouders. Het aantal erkende technieken waaruit zij vandaag kunnen kiezen neemt toe, maar blijft beperkt.
Daarom onderzoeken de Hooibeekhoeve en het Proefbedrijf Pluimveehouderij hoe emissies op een praktisch haalbare manier kunnen worden verminderd. Via diverse onderzoeksprojecten werken ze aan het beperken van emissies, zowel op stalniveau als op het veld.
Intussen rondde het Proefbedrijf Pluimveehouderij samen met projectpartners het Interregproject Vlaanderen - Nederland Rambo – het eerste project rond emissies – af. De voorbije jaren werd er een breed pakket aan maatregelen onderzocht. Bij vleeskuikens sprong vooral aangezuurd strooisel eruit. Door strooisel te behandelen met natriumbisulfaat kon de ammoniakemissie met 80 tot 90% worden verminderd. Ook vlaspulver als alternatief strooiselmateriaal geeft een emissiereductie van circa 20% ten opzichte van stropellets.
Ook bij leghennen werden interessante resultaten geboekt. Het frequenter verwijderen van mest bleek een relatief eenvoudige maar effectieve maatregel. In verrijkte kooien daalde de ammoniakemissie met 65% wanneer de mestbanden 3 in plaats van 1 keer per week werden afgedraaid. Verder onderzoek blijft zeker nodig. Zo bleek het effect van aangezuurd strooisel bij leghennen beperkt in de tijd, waardoor bijkomend onderzoek moet uitwijzen hoe vaak en in welke hoeveelheid dit moet worden toegepast om een blijvend effect te garanderen.
Ammoniakuitstoot terugdringen op stalniveau
Het actuele project PAS Rammonia focust momenteel op het terugdringen van ammoniakuitstoot voor varkens, kippen en melkvee op stalniveau. Hier zetten de Hooibeekhoeve en het Proefbedrijf Pluimveehouderij samen hun schouders onder. Andere lopende projecten draaien rond veldemissies. Hierbij worden onder meer bemesting, teeltrotatie en bodembeheer onderzocht.
Het is de bedoeling dat onderzochte technieken uiteindelijk doorstromen naar de officiële lijst van ammoniakemissiereducerende maatregelen die landbouwers kunnen volgen.
Andere onderzoeksthema’s
Emissies is maar een van de vele onderzoeksthema’s van de Hooibeekhoeve en het Proefbedrijf Pluimveehouderij. Ook andere thema’s komen aan bod, zoals diergezondheid en -welzijn, energie, water, huisvesting, stalmanagement, automatisering en digitalisering.
Meer haalbare en betaalbare technieken
Jinnih Beels riep op om het aantal erkende emissietechnieken uit te breiden. “Van landbouwers wordt terecht verwacht dat ze hun uitstoot verminderen. Dan moeten ze ook voldoende haalbare en betaalbare technieken ter beschikking hebben om dat te kunnen doen. Vandaag is die keuze nog te beperkt. Met onze praktijkcentra willen we daarin een voortrekkersrol spelen: nieuwe oplossingen ontwikkelen, testen op het terrein en mee zorgen dat ze hun weg vinden naar de landbouwbedrijven. We willen van onze provincie een toonaangevende regio maken voor praktijkonderzoek dat landbouwers écht vooruithelpt.”
