‘Mercosur-compensatie’ zal weinig impact hebben
Europees commissievoorzitter Ursula von der Leyen beloofde bij de goedkeuring van het Mercosur-akkoord een schijf van 45 miljard euro vervroegd vrij te maken voor de Europese landbouwers, als antwoord op de boerenprotesten in onder meer Frankrijk en België. “Dat vervroegde budget zal weinig impact hebben op de landbouwers”, zei minister Jo Brouns in de commissie Landbouw van 14 januari.
Het voorstel van commissievoorzitter Ursula von der Leyen aan het Europees Parlement om dit budget vroegtijdig vrij te maken is volgens Brouns een positief signaal, maar zal, volgens zijn nalyse, weinig impact hebben voor de Vlaamse landbouwers. “Eerst 90 miljard euro afnemen van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) om dan 45 miljard euro terug te geven, goed, dat verzacht de pil”, stelt de minister.
De 45 miljard euro is een vervroegde vrijgave binnen het voorziene budget van het globale fonds voor het Nationaal en Regionaal Partnerschap vanaf 2028. “We moeten dus op Belgisch niveau afspreken naar welke sectoren dit budget zal gaan. België kan deze middelen besteden voor landbouwers via de steunmaatregelen voor het GLB in het kader van het Nationaal en Regionaal Partnerschapsplan (NRPP). Aan die steunmaatregelen zijn voorwaarden verbonden, die beperkend kunnen zijn om dit vervroegde budget binnen een gestelde termijn uit te geven”, duidt minister Brouns.
Onszelf niet rijk rekenen
“We willen ons niet rijk rekenen en zien dit dus niet als een grote toegift vanuit de Commissie. Het is een nieuw voorstel van mevrouw von der Leyen dat nog op geen enkele manier in wetgeving is gegoten. Er zijn nog geen discussies gevoerd hierover in de Vlaamse regering. Het is algemeen nog te vroeg om over de verdeling te spreken. Het Europese kader is namelijk nog niet klaar”, zegt de minister.
“Als we echt impact willen op de landbouwers, zal het budget voorbehouden moeten worden voor onze landbouwers. En dan rijst de vraag in hoeverre dit kan binnen de kaders van de meerjarenbegroting en het Nationaal en Regionaal Partnerschap dat nu in onderhandeling is.“
“Laten we daar man en paard noemen. Dit lijkt mij eerder een tegemoetkoming die past in de politieke onderhandeling van het Mercosur-akkoord, om ons te overhalen. Voor de meerjarenbegroting zal ze weinig zoden aan de dijk brengen. Voor mij, en voor de Vlaamse regering trouwens, moet het Europese budget dat naar Vlaamse land- en tuinbouwers gaat, gelijk blijven. Ik zie die eis nog steeds te weinig ingewilligd”, meent Jo Brouns.
Streven naar een gelijk speelveld
De Vlaamse regering is inzake Mercosur steeds voorstander geweest om te streven naar een ‘level playing field’, zoals ook in het regeerakkoord te vinden is. “Het voorstel van Frankrijk, dat aangeeft dat producten die we in Europa verbieden, ook niet op geïmporteerde producten te vinden mogen zijn, vind ik de evidentie zelve. Ik ondersteun dat heel graag”, zegt minister Brouns als reactie op een vraag van parlementslid Stefaan Sintobin van Vlaams Belang.
De Europese Commissie heeft aangegeven dit ook voor een aantal gewasbeschermingsmiddelen te doen. “Dat is federale materie, maar ik steun dit volledig. Europees zal ik dit dan ook ondersteunen en blijvend de vraag stellen om het gelijke speelveld voor onze boeren te waarborgen. Ik stel gelukkig ook vast dat we bij de Franse collega’s steeds meer gelijkgezindheid vinden en voelen. Een bondgenootschap met de Franse minister van Landbouw is welgekomen als het gaat over de omgevingsrichtlijn vanuit Europa, als we zien hoe groot de druk daarvan is op Vlaanderen”, stelt de minister.
Gezondheid en leefmilieu
“Tegelijkertijd is er ook de zorg voor onze consumenten en ons leefmilieu. Als gewasbeschermingsmiddelen hier al jaren verboden zijn, is dat vaak met reden. Dat we deze voor onze eigen producenten verbieden, maar wel importeren, is niet alleen hypocriet, maar kan ook een bedreiging zijn voor de gezondheid en het leefmilieu. Als de vaststelling is dat het gebruik van die stoffen geen probleem is voor het milieu of de gezondheid, dan zie ik niet in waarom we het gebruik ervan bij ons moeten verbieden”, stelt Jo Brouns.
Lydia Peeters van Open Vld was in de discussie over Mercosur kritisch voor Europarlementslid Wouter Beke, die via amendementen op het Mercosur-akkoord vooral in de strenge Europese milieuregelgeving een versoepeling wil verkrijgen.
Landbouw als strategische sector
“Wij hebben natuurlijk het huiswerk van Wouter Beke mee voorbereid. Iedereen zegt dat de handel heel belangrijk is, maar op een ogenblik dat je hier je landbouwers echt aan het verstikken bent, de deur openzetten voor producten die overal, als het gaat over dierenwelzijn, voedselveiligheid, milieuvoorwaarden en gewasbescherming, zwaar onder de lat gaan: dat krijg je toch niet uitgelegd? Daar voel ik wel heel veel steun bij de coalitiepartners, zeker bij de collega’s van de N-VA. Je kan natuurlijk alleen maar aan je eigen knoppen draaien. Als we inzake de Habitatrichtlijn, natuurherstel, de kaderrichtlijn Water en de Nitraatrichtlijn kunnen schuiven, als je daar ruimte op kunt geven, dan zit je opnieuw meer richting een gelijk speelveld. Dat is nodig om hier nog een toekomst te hebben en om op een overtuigende, geloofwaardige manier te kunnen spreken over landbouw als een strategische sector”, besluit minister Brouns.
