Vogelgriep vastgesteld bij koe in Nederland
Op een melkveebedrijf in het noordoosten van de Noord-Nederlandse provincie Friesland is een koe besmet geraakt met het vogelgriepvirus. Volgens het Nederlandse ministerie van Landbouw is dat voor zover bekend voor het eerst in Europa. In de Verenigde Staten is het al wel vaker voorgekomen.
Op 24 december 2025 kreeg de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) een melding over 2 zieke katten. Een daarvan werd positief getest op vogelgriep en overleed 2 dagen later. Naar aanleiding van deze melding werd bron- en contactonderzoek gedaan door de NVWA. Uit dat onderzoek bleek dat de kat van een melkveebedrijf in de gemeente Noardeast-Fryslân in (provincie Friesland) afkomstig was.
Geen vogelgriepvirus op melkveebedrijf
Op 15 januari werd het melkvee op dat bedrijf gescreend met een steekproef. Er waren op dat moment geen zieke dieren aanwezig. Uit onderzoek van de melkmonsters door de Wageningen Bioveterinary Research bleek dat er geen actief virus aanwezig was. Meer hierover vind je hier. Er werd ook onderzoek gedaan naar de aanwezigheid van antistoffen. Die werden gevonden bij de melkmonsters van 1 koe. Dat duidt op een doorgemaakte infectie met het virus bij die koe. De koe is er ziek van geworden, maar heeft het overleefd. Het dier had onder meer problemen met de ademhaling en bij de uier.
De NVWA bezocht het bedrijf op 22 januari opnieuw. Bij alle aanwezige runderen werden bloed- en melkmonsters afgenomen. Daaruit bleek dat er geen vogelgriepvirus was op het bedrijf. Deze week worden de uitslagen van de onderzoeken naar antistoffen verwacht. Zo kan worden bepaald of er meer dieren in aanraking zijn geweest met het virus. Andere zoogdieren op het bedrijf (zoals honden, katten en paarden) vertoonden de voorbije periode geen ziekteverschijnselen. De personeelsleden op het bedrijf en de dierenarts worden momenteel getest door de Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD).
Vogelgriep in de VS
Antistoffen tegen vogelgriep zijn, voor zover bekend, niet eerder aangetoond bij melkvee in Europa. Wel zijn er veel uitbraken met vogelgriep onder melkvee in de Verenigde Staten geweest. Een individuele besmetting van een melkkoe met vogelgriepvirus kan voorkomen. Het is belangrijk om te weten of dit tot verspreiding binnen en tussen bedrijven leidt. Er zijn geen aanwijzingen dat dit is gebeurd.
Veiligheid van melk
Het risico dat het in Europa heersende vogelgriepvirus H5N1 overgaat van dier naar mens is zeer klein. Ook het risico dat mensen vogelgriep krijgen door kip, eieren of rundvlees te eten, of via melkproducten, is heel klein. Eieren, vlees en melk voldoen aan strenge eisen. Melkproducten worden bijvoorbeeld zo verhit dat virussen doodgaan. Bovendien is de melk van de eerder besmette koe vanwege het bestaande mastitisbeeld niet verwerkt voor humane consumptie. Wel is het belangrijk om geen rauwe melkproducten van een met vogelgriep besmette koe te consumeren.
Intussen blijft de vogelgriepsituatie in Nederland zorgelijk. De situatie wordt scherp gemonitord en alle betrokkenen is gevraagd alert te blijven voor mogelijke signalen.
