Promotie moet consumptie van witloof opkrikken
Er wordt gewerkt aan de verdere opschaling van de promotie-inspanningen voor witloof, nu die sector woelige tijden beleeft. Een nieuwe promotiecampagne van VLAM is in de eerste plaats gericht op de binnenlandse markt, maar zal ook een beperkt luik bevatten met promotieacties in het buitenland.
De witloofproductie daalde de afgelopen 15 jaar van 53 miljoen kg tot 31 miljoen kg. Daarnaast daalde het aantal telers op 4 jaar tijd met 13%. De teelt is arbeidsintensief en gaat gebukt onder een slechte prijsvorming op de markt. Vooral jongeren en gezinnen met kinderen eten minder witloof. Ondertussen stijgen de productiekosten.
Areaal stabiliseert
Uit de verzamelaanvraag blijkt dat het areaal witloofwortels in Vlaanderen over de afgelopen 15 jaar sterk is gedaald. Er stond in 2010 nog 1.545 ha witloofwortels op Vlaamse bodem, terwijl dat in 2025 met zo’n 30% gedaald is tot ongeveer 1.100 ha. Dat is in de eerste plaats te wijten aan de achteruitgang van het aantal telers in de laatste jaren. De afgelopen 5 jaar stabiliseerde het areaal, waarbij er een concentratie optrad van de productie bij een kleinere groep telers. Daarmee volgt de sector de bredere trend van specialisatie en schaalvergroting. Daarnaast is er ook een verschuiving van het areaal richting Waals-Brabant. Vlaamse telers kiezen er vaker voor om hun witloofwortelen daar te zaaien. De daling van het aantal telers wordt in heel belangrijke mate veroorzaakt door de slechte prijsvorming. Andere oorzaken zijn de zware investeringskosten en de hoge energieprijzen.
Consumptie daalt
Daarnaast is er steeds minder vraag naar witloof. In 2020 werd er nog 3 kg witloof per persoon geconsumeerd, maar intussen is dat gedaald tot bijna 2 kg. Ook daar is er dus een daling in de consumptie van bijna 30%. Het is vooral de jongere generatie die deze groente steeds vaker links laat liggen.
Vlaams parlementslid Stijn De Roo van cd&v vroeg in de commissie Landbouw van 1 april aan minister van Landbouw & Omgeving Jo Brouns (cd&v) of een nieuwe promotiecampagne voor witloof misschien soelaas kan bieden voor de witlooftelers. Zo’n nieuwe promotiecampagne komt er dus, bevestigt minister Brouns.
Week van het Witloof
Het Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing (VLAM) zet reeds sterk in op de promotie van witloof via heel gerichte campagnes. Zo is er de jaarlijkse Week van het Witloof begin februari. “Het effect van deze campagne is voelbaar: in die week is er doorgaans een hogere afzet dan in andere weken. Het heeft dus zeker een positief effect. Daarnaast heeft VLAM in 2025 ook een specifieke zomercampagne uitgerold. Die campagne had als doel witloof los te koppelen van het klassieke winterimago en het te positioneren als een veelzijdig product dat ook in zomerse gerechten past. De sector was duidelijk overtuigd van de resultaten, zodat VLAM deze succesvolle zomercampagne dit jaar zal hernemen”, zegt minister Brouns.
VLAM heeft van de Vlaamse witlooftelers het mandaat gekregen om met bijkomende sectormiddelen een Europese promotiecampagne aan te vragen. Deze campagne is in de eerste plaats gericht op de binnenlandse markt, maar zal ook een beperkt luik bevatten met promotieacties in het buitenland, van 2027 tot 2029. De financiering bestaat uit 30% sectorbijdrage en 70% Europese bijdrage. VLAM wil dit dossier eind april indienen. In de buitenlandse promotiecampagnes van VLAM wordt witloof reeds structureel meegenomen.
Opleiding voor starters
Naast de promotie van het witloof, biedt Vlaanderen via heel wat kanalen ondersteuning aan de witloofsector. “Via steun aan de praktijkcentra Inagro en Praktijkpunt Landbouw versterken we innovatie in de sector. Ook via EIP-projecten (European Innovation Partnership) en demonstratieprojecten stimuleren we innovatie, onder andere om de productiekosten te verlagen. Via het Vlaams Landbouwinvesteringsfonds (VLIF) ondersteunen we investeringen in technologie en zorgen we ervoor dat innovaties concreet vorm kunnen krijgen op de bedrijven zelf. Startende witlooftelers en grondwitlooftelers kunnen ook een starterscursus volgen die we ondersteunen via naschoolse vorming. Zo startte Praktijkpunt Landbouw in februari, vrij recent dus, een nieuwe opleiding voor startende grondwitlooftelers”, duidt minister Brouns.
Stijn De Roo vraagt aandacht voor de Vlaamse witloofsector. “De productiekosten stijgen. Er moet soms met verlies worden verkocht. We zien dat diegenen die de laatste jaren aan rechtstreekse verkoop konden doen, ergens nog wel de verliezen konden inperken. Maar wie voor de grotere spelers produceerde, kon dat veel minder goed. Ik denk dat het een sector is die we zeker goed in het oog moeten houden. De VLAM-campagnes, klein en groot, kunnen er alleen maar toe bijdragen dat de vraag kan toenemen en dat zo de prijsvorming hopelijk wat beter kan worden de komende jaren”, kijkt Stijn De Roo vooruit.
