Landelijk Vlaanderen heeft een duidelijke visie over de open ruimte
Landelijk Vlaanderen (belangenvereniging van de private landeigenaars) verwelkomt met Christophe Lenaerts een nieuwe voorzitter en die heeft een duidelijke ambitie. Namelijk de organisatie veel meer haar stempel laten drukken op het debat over private eigendom, open ruimte en omgeving in Vlaanderen.
“Laat ons ophouden met polariseren door landbouwers en ondernemers op te zetten tegen natuurorganisaties en vice versa. Vlaanderen moet meer evolueren naar modellen waarin landbouw, natuur, erfgoed en economische activiteit elkaar versterken in plaats van elkaar uitsluiten. Waarom kan er op een domein niet tegelijk aan landbouw, natuurcreatie én economische bedrijvigheid worden gedaan?”, zegt de kersverse voorzitter.
Opwaardering eigendomsrechtprincipe
Hij pleit voor een opwaardering van het eigendomsrechtprincipe. “Eigenaars moeten opnieuw meer rechtszekerheid en verantwoordelijkheid krijgen over hun eigen domein.”
“Meer dan 70% van de Vlaamse ruimte is in handen van private landeigenaars, dus moet er veel meer met hen rekening worden gehouden. Die eigenaars zijn niet het probleem, wél de realiteit. Zoek samen met hen naar oplossingen voor open ruimte, landbouw en natuur. Behandel hen als partners, en niet stiefmoederlijk. Geef eigenaars ruimte om hun gronden duurzaam en economisch leefbaar te beheren”, zegt Lenaerts stellig.
Beleidsvoorstellen voor minister Brouns
Landelijk Vlaanderen schoof tijdens hun recentste ledendag 2 concrete beleidsvoorstellen naar voren om private eigenaars beter te ondersteunen. Minister van Omgeving Jo Brouns werd uitgenodigd en nam de beleidsvoorstellen, ‘het rood voor groen-principe’ en het ‘whole estate plan’, in ontvangst.
Het ‘rood voor groen-principe’ moet grondeigenaars toelaten om op de ene grond te ontharden en natuur (al dan niet met een publiek karakter) te creëren, in ruil voor bouwmogelijkheden op een ander, logischer gelegen perceel. Het verwijst naar de kleuren voor bouwgrond en natuur in de Ruimtelijke Uitvoeringsplannen.
“Gronden hebben in Vlaanderen wegens historische redenen immers vaak niet de meest logische bestemming. Bepaalde gebieden waar natuur schaars is, kunnen meer groen gebruiken, maar hebben niet ‘de juiste kleur’ op de kaart. Andersom zou het mogelijk moeten zijn om te midden groene gebieden, een gebouw aan te brengen. We pleiten dus voor een slim ruilsysteem zoals het al in Nederland bestaat. Door private eigenaars beter te ondersteunen via instrumenten op maat, zal er meer toegankelijk groen bijkomen”, aldus voorzitter Christophe Lenaerts.
Meer economische activiteit, meer natuurcreatie
Het ‘whole estate plan’ van Landelijk Vlaanderen is een geïntegreerde visie dat eigenaars de kans moet geven om meer economische activiteiten te organiseren op éénzelfde domein. Denk aan horeca en overnachtingsmogelijkheden, eventorganisatie, sportfaciliteiten, vervaardigen en verkoop van lokale producten, eventueel in combinatie met land- of tuinbouw. “Door meer economische activiteiten toe te staan en eigenaars meer rendement te laten halen uit gronden, willen zij in ruil meer aan natuurcreatie doen”, licht Christophe Lenaerts toe.
Eerder onderzoek van Landelijk Vlaanderen toonde immers al aan dat 86% van de private grondeigenaars méér wil investeren in hun grond als ze er ook voordeel uit kunnen halen, en dat 92% onder hen investeringen uitstelt door regelgevingsonzekerheid.
“Dit soort instrumenten op maat zijn niet enkel in het voordeel van landeigenaars, maar ook van de natuur én van de belastingbetaler. Want als eigenaars zelf bereid zijn te investeren in opwaardering van hun gronden en de natuur, hoeft de belastingbetaler er niet voor in te staan”, besluit Christophe Lenaerts.
Minister van Omgeving Jo Brouns over de voorstellen: “Ik dank Landelijk Vlaanderen voor hun onderzoek en beleidsvoorstellen. Private grondeigenaars zijn belangrijke partners en een deel van de oplossing in de aanpak van onze omgevingsuitdagingen. Het onderzoek toont aan dat natuurontwikkeling niet alleen een opdracht is voor overheden of natuurverenigingen, maar een gedeelde verantwoordelijkheid van ons allemaal. Landelijk Vlaanderen heeft een aantal interessante voorstellen die ik wil meenemen om samen te bouwen aan een duurzaam Vlaanderen”, aldus de minister.
