Hele keten werkt samen aan voedselveiligheid via platform One Health
Voor het vierde opeenvolgende jaar bracht het platform ‘One Health’ in hal 1 van de Beurs van Libramont diverse partners op het gebied van dieren- en plantengezondheid en 2 federale organisaties samen. Doel was de bezoekers te informeren over de inspanningen die de hele keten levert voor een gezonde, duurzame voedselproductie. Naar schatting kreeg het platform zo’n 13.000 bezoekers over de vloer.
Het One Health-platform ontstond 4 jaar geleden vanuit de samenwerking tussen het platform voor plantengezondheid, het platform voor diergezondheid en 3 federale organisaties (FAVV en FOD Volksgezondheid en Sciensano) die actief zijn in deze gebieden en in voedselveiligheid. Nieuwe partners bij het platform plantengezondheid – in totaal al 12 – waren VBT (Verbond van Belgische Tuinbouwcoöperaties), BDB (Bodemkundige Dienst van België) en Seed@Bel (federatie van de zaaizaadsector). Allemaal samen vormen ze een uniek platform waar alle betrokkenen aan één gemeenschappelijk doel werken: gezonde voeding garanderen en de gezondheid van mensen, dieren en planten beschermen, vandaag en in de toekomst.
Duiding via infopanelen
Met het One Health-platform maakten de 17 partners de bezoekers van de beurs op een informele manier duidelijk dat de verschillende landbouwsectoren sterk met elkaar verbonden zijn. Via kleurrijke infopanelen, zowel in Nederlands als in het Frans, gaven ze toelichting en antwoorden op eenvoudige, maar belangrijke vragen over de productie en verwerking van landbouwproducten in de plantaardige en dierlijke sector. Daarbij kwamen ook de risico’s die hiermee verbonden zijn voor onze voedselveiligheid mee aan bod. De bezoekers aan het platform konden hun kennis testen in een interactieve quiz. Als beloning kregen ze een pannenkoek, die op het platform al jaren symbool staat voor een mooie combinatie van plantaardige en dierlijke ingrediënten.
Gezamenlijke inzet
Jean-François Heymans, vice-voorzitter van de organiserende coöperatie Libramont Coopéralia en coördinator van het platform One Health, wees in zijn verwelkomingswoord bij de officiële opening van het platform op de gezamenlijke inzet voor de ‘One Health’-benadering. Die is gebaseerd op de nauwe onderlinge samenhang tussen de gezondheid van mensen, dieren, planten en ecosystemen. “Deze gezamenlijke aanpak is essentieel om het hoofd te bieden aan uitdagingen zoals overdraagbare ziekten tussen dieren en mensen, antimicrobiële resistentie, veranderende productie- en consumptiepatronen, de vermindering van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen en de klimaatverandering. Deze uitdagingen worden verergerd door de globalisering en overstijgen zowel geografische grenzen als de grenzen tussen soorten.” Volgens Heymans verduidelijkt het platform dat akkerbouw en veeteelt onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Samen vervullen ze een essentiële missie: de mensheid voeden.
Samenwerking versterken
Het platform One Health werd in 2023 gelanceerd. Federaal minister van Landbouw David Clarinval (MR) zei verheugd te zijn dat het platform blijft voortbestaan en zijn vruchten afwerpt. “Dit platform is bijzonder belangrijk gezien de actuele uitdagingen waarmee onze landbouwers worden geconfronteerd. Deze samenwerking illustreert perfect hoe we deze uitdagingen willen aanpakken. Het platform wil expertise op het gebied van volks- en diergezondheid, milieu, biodiversiteit en veiligheid van de voedselketen samenbrengen, teneinde de samenwerking tussen overheidsinstanties, wetenschappelijke instellingen en nationale – of zelfs internationale – partners te versterken.”
Clarinval stelde dat het daarmee helpt risico’s te voorkomen die verband houden met zoönosen, antimicrobiële resistentie, de gevolgen van de klimaatverandering voor onze gezondheid en het verlies aan biodiversiteit. “Tegelijk draagt het bij aan de voedselzekerheid, de kwaliteit van ons milieu, de ontwikkeling van preventiestrategieën en de versterking van geïntegreerde ziektebeheersing. Verder vertegenwoordigt het platform België in belangrijke internationale initiatieven.”
Achter een pizza schuilt hele keten
Ook Christine Romeyns, gedelegeerd bestuurder van het FAVV, riep op tot blijvende samenwerking door te verwijzen naar een pizza, een alledaags product. “Achter die pizza schuilt een hele keten van vaardigheden, expertise en verantwoordelijkheden. En die keten herinnert ons aan één essentieel punt: niemand werkt alleen. Dat is in de kern de ‘One Health’-benadering. Met één gedeeld doel: bouwen aan een veilige, duurzame en veerkrachtige voedselketen.”
Romeyns gaf mee dat het FAVV deze aanpak tot een centraal uitgangspunt wil maken voor zijn toekomstige directoraat-generaal Programmering en Controle. “Laten we doorgaan met het delen van onze kennis en het opbouwen van de vertrouwensketen waarop onze voedselzekerheid rust. Want de uitdagingen van morgen zullen collectieve uitdagingen zijn, en de oplossingen zullen dat ook moeten zijn.”
Positieve boodschap overbrengen
Peter Jaeken, secretaris-generaal van Belplant en BELFertil (de sectorfederaties van respectievelijk de gewasbeschermingsbedrijven en de minerale meststoffenindustrie) noemde het hartverwarmend om in deze tijden van polarisatie en AI-waanideeën zoveel partners gezamenlijk een positieve boodschap te zien overbrengen aan de tienduizenden bezoekers. “Burgers willen weten waar hun voedsel vandaan komt. Hier kunnen ze dat te weten komen”, zei Jaeken.
Hij verwees naar een pannenkoek, die een hele wereld in zich draagt. “Tarwe, suikerbieten, melk en eieren, maar ook gezonde grond, bescherming tegen ziekten en vakmanschap. Elke hap vertelt een verhaal over samenwerking, expertise en duurzaamheid. En dat verhaal brengen we hier tot leven”, aldus Jaeken. Om de boodschap kracht bij te zetten werden er na afloop van de inauguratie van het platform honderden pannenkoeken gebakken en uitgedeeld aan de bezoekers.
