Tijd voor controle op inwendige parasieten
Tijdens het weideseizoen komen runderen in contact met allerlei parasieten. Een hoge besmettingsgraad kan de diergezondheid en productieresultaten nadelig beïnvloeden. Omdat de besmettingsdruk van jaar tot jaar verschilt, is het aangewezen om bij het opstallen de parasitaire blootstelling van je veestapel te evalueren. Zo kun je de parasietenbestrijding op je bedrijf gericht bijsturen en productieverliezen helpen beperken.
De klimatologische omstandigheden kunnen erg wisselend zijn van jaar tot jaar gedurende de zomer. Daardoor kan de invloed van parasitaire infecties ook enorm variëren van jaar tot jaar. Een jaarlijkse evaluatie kort na het opstallen helpt je om samen met je bedrijfsdierenarts 3 belangrijke vragen te beantwoorden. De eerste vraag is of een opstalbehandeling nodig is. De tweede vraag is of het preventiebeleid tijdens het afgelopen weideseizoen volstond. De derde vraag is hoe je de parasietenbestrijding in het volgend weideseizoen het beste kan aanpakken.
Twee belangrijke parasieten
Bij runderen zijn er 2 belangrijke inwendige parasieten: de maagdarmworm Ostertagia ostertagi en de leverbot Fasciola hepatica. Alle volwassen runderen met weidecontact zijn in uiteenlopende mate drager van deze 2 parasieten De maagdarmworm leeft in de lebmaag, terwijl de leverbot de lever aantast. Voor zijn ontwikkeling heeft de leverbot ook een slak nodig: de leverbotslak.
Leverbot is een parasiet die in onze streken frequent voorkomt bij runderen en andere grazers. Het is vaak een onderschat probleem. Door de aard van de letsels in de lever kan een brede waaier van symptomen ontstaan. Die variëren van (sub)klinisch melkproductieverlies, verminderde vruchtbaarheid, vermageren, slechte groei van jongvee en diarree tot zelfs sterfte. Behandeling is niet steeds eenvoudig of mogelijk. Tijdens de stalperiode kan een rund min of meer herstellen van een chronische leverbotinfestatie. Toch wordt er weinig weerstand opgebouwd, waardoor de dieren ieder nieuw weideseizoen opnieuw besmet kunnen raken.
Parasitair Profiel geeft inzicht in de blootstelling
Met het Parasitair Profiel kun je als melkveehouder de blootstelling van je melkveestapel aan Ostertagia ostertagi en Fasciola hepatica beoordelen. Daarvoor worden met een Elisa-test antistoffen tegen deze parasieten in de tankmelk gemeten. Het resultaat wordt uitgedrukt als een ODR-waarde (optische densiteitsratio). Vanaf een bepaalde ODR kunnen significante tot zeer significante verminderingen van de melkproductie optreden.
De resultaten geven een indicatie van de blootstelling op bedrijfsniveau en het risico op productieverliezen. Ze meten niet rechtstreeks hoeveel parasieten op dat moment aanwezig zijn. Voor Ostertagia ostertagi kan de ODR-waarde bovendien helpen om het mogelijke verlies aan melkproductie op bedrijfsniveau in te schatten. Samen met de voorgeschiedenis, het weidebeheer en eerdere behandelingen helpen de resultaten je bedrijfsdierenarts om te beoordelen of een behandeling aangewezen is.
Pepsinogeengehalte bepalen
Na het opstallen is het aangewezen om ook het jongvee dat zijn eerste weideseizoen achter de rug heeft te onderzoeken. Dit vervolledigt het Parasitair Profiel van jouw bedrijf. Zo vervolledig je het Parasitair Profiel van jouw bedrijf. Hiervoor kun je bij een groep dieren het pepsinogeengehalte in het bloedserum laten meten. Deze test helpt om de blootstelling aan de maagdarmworm
Pepsinogeen is de voorloper van pepsine, een enzym dat helpt om eiwitten te verteren. In een gezonde lebmaag wordt pepsinogeen door het zure milieu omgezet in pepsine. Bij een besmetting met
Wat vertellen de resultaten?
De test geeft inzicht in de lebmaagschade die door Ostertagia ostertagi kan ontstaan en helpt zo de parasitaire blootstelling tijdens het afgelopen weideseizoen te beoordelen. Samen met informatie over het weidebeheer en eerdere behandelingen helpen de resultaten je bedrijfsdierenarts om te bepalen of een opstalbehandeling nodig is. Aan de hand van de resultaten kan je dierenarts ook bepalen welke maatregelen voor het volgende weideseizoen aangewezen zijn.
Let wel: laat de bloedstalen bij voorkeur binnen de eerste 2 weken na het opstallen nemen. Het pepsinogeengehalte kan na het opstallen dalen, waardoor latere resultaten minder geschikt zijn om de blootstelling tijdens het afgelopen weideseizoen te beoordelen.
Vergeet de andere parasieten niet
Naast maagdarmwormen en leverbot kunnen ook andere parasieten productieverliezen veroorzaken. Maak van de controle op parasieten daarom een vast onderdeel van jouw bedrijfsmanagement. Zo garandeer je een optimale gezondheid en productiviteit van jouw kudde.
