Meer dan 1.800 melkveebedrijven voerden in 2025 klimaatscan uit
De Belgische zuivelsector zette in 2025 duidelijke stappen richting verdere verduurzaming. Dit blijkt uit het recentste Duurzaamheidsrapport van MilkBE, de brancheorganisatie van de zuivelsector.
Sinds 2014 volgt de zuivelsector haar verduurzaming op in 3 schakels: het melkveebedrijf, transport en verwerking. Sindsdien staat duurzaamheid steeds hoger op de politieke en maatschappelijke agenda. Bovendien zijn melkveehouders zich ervan bewust dat het versterkenvan duurzaamheid noodzakelijk is om de levensvatbaarheid van hun bedrijf en die van toekomstige generaties te garanderen.
Daarom werd de Duurzaamheidsmonitor grondig geactualiseerd en gedigitaliseerd, zegt brancheorganisatie MilkBE. Via de online tool ‘DigiMilk’ krijgen melkveehouders een overzicht van meer dan 70 duurzaamheidsinitiatieven. Mandatering voor deze data verloopt via datadeelplatformen DjustConnect (Vlaanderen) en WALLeSmart (Wallonië). Deze tool vormt een gemeenschappelijke en generieke basis, met uniforme berekeningsmethodes voor alle Belgische melkveehouders. Via het dahsboard kunnen ze hun gegevens raadplegen, actualiseren en vergelijken met het sectorgemiddelde. Zo wordt de meest recente duurzaamheidsinspanningen steeds samengebracht en beter gevaloriseerd. ”Melkveebedrijven zijn immers duurzaam bezig, maar met data kunnen we dit ook zwart-op-wit aantonen”, klinkt het.
Sinds begin 2026 is DigiMilk in heel België actief en wordt data verzameld rond 9 thema’s, zoals dierenwelzijn, energie en klimaat.
Zo produceert 70% van de melkveehouders zelf groene, duurzame energie, met behulp van zonnepanelen, een pocketvergister of windmolen (of een combinatie). 64% van de melkveehouders heeft een koeborstel in de stal. 60% gebruikt alternatieve waterbronnen, zoals regenwater.
Bijna een vijfde van de melkveehouders heeft een nevenactiviteit, zoals lokale verkoop, zorgboerderij, toeristische activiteiten, scholen rondleiden...
Ongeveer 70% vervoedert nevenproducten uit de voedingsindustrie, zoals bierdraft of bietenpulp. Tot slot zet bijna 80% actief in op het optimaliseren van de voederefficiëntie.
Meer cijfers vindt je in het volledige duurzaamheidsrapport.
Zuivelververwerkers
“Ook de zuivelfabrieken zetten volop in op verduurzaming.” De voorbije 10 jaar daalde het energieverbruik per liter melk met 27%. Ook de CO2-uitstoot en het waterverbruik gingen elk met 27% omlaag. Tegelijk groeit het herverbruik van water. Vandaag komt ongeveer 35% uit alternatieve bronnen, zoals gezuiverd afvalwater of water uit het productieproces.
Daarnaast bracht BCZ, de sectorfederatie van de zuivelindustrie, recent het voedselverlies in de zuivelketen in kaart. “Hieruit bleek het voedselverlies in de zuivelverwerking niet alleen zeer beperkt (1,06% van de totale productie), maar ook uitzonderlijk gevaloriseerd.” Maar liefst 73% hiervan wordt omgezet in diervoeder. ook bij melkveehouders en tijdens transport zijn de verliezen laag. Amper 0,67% van de rauwe melk gaat verloren.
Klimaatscans
MilkBE stelt dat de zuivelsector zich bewust is van de uitdagingen, maar tegelijk gelooft in haar vermogen om die samen aan te pakken. “Daarom engageerden landbouworganisaties en zuivelindustrie zich in het Duurzaamheidscharter om de melkveehouderij verder te verduurzamen, op maat van elke melkveehouder en zuivelonderneming, met ruimte voor eigen accenten. Zo worden melkveehouders ondersteunt via sensibilisering, onderzoek, delen van goede praktijken en financiële prikkels zoals duurzaamheidspremies. Ook wordt ingezet op klimaatscans.” Deze tool brengt de broeikasgasuitstoot van een melkveebedrijf in kaart, zodat de landbouwer doelgericht kan werken aan de impact van zijn bedrijf op het klimaat.
Twee jaar na de lancering maakt de zuivelsector een eerste balans op, met duidelijke resultaten. Zo ontvangt 77% van de Belgische melkveehouders intussen een duurzaamheidspremie vanuit zijn zuivelonderneming, bovenop zijn standaard melkprijs. In 2025 werden ook 1.839 klimaatscans uitgevoerd, goed voor ongeveer een derde van de melkveehouders. Dat is een stijging van meer dan 15% op 1 jaar tijd.
“Deze cijfers tonen dat het Charter meer is dan een intentie: het heeft een concrete impact.” Tegelijk stopt het verhaal natuurlijk niet vandaag. Er is nog verbeterpotentieel, aldus MilkBE. “Verdere verduurzaming vraagt namelijk investeringen op lange termijn. Een stabiel en rechtszeker beleidskader, met aandacht voor de praktijk, blijft daarom cruciaal om deze engagementen een maximale kans op slagen te geven.”
