Schapen

“Er is net een vierling geboren”, meldt Leen Van Langenhove enthousiast wanneer we de schapenstal binnenkomen. Ze is zelfstandig helper op het melkveebedrijf van haar vader wat verderop, maar ook in het melkschapenbedrijf van haar man Gert De Brandt in Moorsel is Leen een drijvende kracht.

Geregeld zien we wel een bericht in de pers of op tv over wolven ergens in Vlaanderen, of over beslissingen in het kader van de bescherming van de wolf in een van onze buurlanden. De veehouders in Limburg en ten noorden van Antwerpen zijn, gezien de voorgeschiedenis, het meest vertrouwd met de potentiële wolvendreiging. De wolf uit de Westhoek en de recente berichten uit de omgeving van Brakel, het zuiden van Oost-Vlaanderen, hebben ons echter geleerd dat geen enkel veebedrijf in Vlaanderen zich veilig mag achten.

In het artikel van vorige maand bespraken wij de voorbereiding van het aflamseizoen. Rond half maart zitten we er normaal midden in. Het geboortemoment is het belangrijkste en meest kritieke moment van het schapenjaar. Bedrijven (of beter bedrijfsleiders) die goed bezig zijn, verliezen 8 tot 12% van de lammeren tijdens of kort na de geboorte. Als men echter niet bij de pinken is, kan dit verlies oplopen tot meer dan 20%. Omdat deze weken zo belangrijk zijn, zeker voor schapenhouders met beperkte ervaring, willen we hierop terugkomen.

Op sommige bedrijven zijn de eerste lammeren al geboren, maar voor de meeste bedrijven vinden de geboorten plaats tussen half februari en april. De geboorteperiode is de meest delicate, maar ook de belangrijkste periode voor een schapenbedrijf. Het aantal lammeren is bepalend voor de rentabiliteit, maar het moeten wel levende en finaal verkoopbare lammeren zijn. In dit artikel hebben we het over de voorbereiding van de aflamperiode.

In onze bijdrage van vorige maand brachten wij deels verslag van de najaarsvergaderingen voor de schapenhouders georganiseerd door het Praktijkcentrum voor Kleine Herkauwers rondom het ‘Protocol dierenwelzijn schapen op de wei’. In dit artikel brengen we verslag van de overige bijdragen, zoals de aanpak van bedrijfsinspecties op het vlak van dierenwelzijn, de verplichte registratie van antibioticagebruik en andere actualiteiten.

Het bestuur van Texelaar Elite Schapen (TES) - België organiseerde op 14 september zijn tiende schapenfokdag in de Broederschool in Sint-Niklaas. Er werd geopteerd om een open keuring te houden voor witte Texel-schapen.

Het Praktijkcentrum voor Kleine Herkauwers (PCKH) organiseerde de afgelopen weken op 3 plaatsen in Vlaanderen zijn najaarsvergaderingen voor schapenhouders. Actuele thema’s kwamen aan bod, zoals de stand van zaken voor blauwtong en de nakende registratie van antibioticagebruik. Dit jaar was het belangrijkste thema echter ‘Welzijn van schapen op de weide’.

In oktober startte het project StrongSheep. Het doel is de Vlaamse schapensector beter voor te bereiden op de uitdagingen van morgen. Het project focust op de selectie van schapen met een verhoogde weerstand tegen maagdarmwormen, met behoud van de genetische diversiteit bij de lokale rassen.

Het decreet over dierenwelzijn, met roepnaam Vlaamse Codex Dierenwelzijn, werd op 17 mei 2024 goedgekeurd. De meeste artikels in dit decreet zijn van toepassing sinds 1 januari 2025, maar 1 januari 2026 is de vervaldag voor wie nog thuis wil slachten. Wie tegen 1 januari 2029 in al zijn weiden tijdens de zomer en winter bescherming moet bieden aan zijn dieren, zal het best de komende maanden al de nodige aanplantingen doen, zodat er tegen 2029 voldoende schaduw kan gecreëerd worden. Op beide aspecten willen we in dit artikel wat dieper ingaan.

Bij controles in september en oktober van het vaccinatieregister door het FAVV vallen maar weinig veehouders door de mand. Voedselveiligheid stelde daarbij nog geen 4% inbreuken vast op de verplichte vaccinatiecampagne tegen blauwtong en de epizoötische hemorragische ziekte (EHD).