Tuin

De eerste tekenen van een naderende lente zijn er al: de sneeuwklokjes ontluiken en de hazelaar staat in bloei. Gelukkig zijn de meeste planten nog in rust en kunnen we profiteren van de mooie dagen die eraan komen – februari nooit zo fel of hij levert 3 zomerse dagen wel – om indien nodig de snoeischaar ter hand te nemen. Mits het naleven van basisregels levert dit bij bessenstruiken een rijkere oogst aan dikkere bessen op.

Composteren heeft iets magisch: tuin- en keukenafval veranderen in een waardevolle grondstof voor de tuinier. Toch komt er weinig echte magie bij kijken. Composteren is niets anders dan een kringloopproces dat zich in de natuur voortdurend herhaalt: groeien en bloeien, afsterven en verteren, om vervolgens opnieuw deel te nemen aan de natuurlijke cyclus als verrijking van een vruchtbare bodem. In het compostvat of op de composthoop proberen we die kringloop zo goed mogelijk na te bootsen.

Het nieuwe jaar is goed gestart voor wie een voorraad brandhout wil aanleggen. De winterprik rond de nieuwjaarsperiode zorgde ervoor dat de bodem, ook overdag, bevroren bleef en dat zelfs natte akkers en weilanden goed toegankelijk waren. Her en der in het Vlaamse land zijn mensen ook volop bezig met het knotten en snoeien van knotbomen en houtwallen.

Voor de zevende keer luidde de Pluktuin in Antwerpen op zaterdag 17 januari met 100.000 Vlaamse tulpen het begin van het nieuwe bloeiseizoen in. Bloemenliefhebbers konden op het Operaplein langskomen om er een gratis boeket van 15 tulpen samen te stellen. De Pluktuin is een initiatief van het Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing (VLAM) en de Vlaamse sierteeltsector.

Eetbare planten zijn trendy dezer dagen. Denken we maar aan het succes van voedselbossen, een vorm van agroforestry, die her en der opduiken. Er is ook veel media-aandacht voor de eetbare tuin. Wie zelf wil experimenteren met eetbare planten, hoeft niet meteen te beschikken over een grote lap grond en moet ook niet zijn hele tuin omgooien. Het kan gewoon in de siertuin, want heel wat bomen en struiken hebben naast hun sierwaarde ook nog verborgen talenten: ze zijn ook lekker.

Hobbytuiniers grijpen gemakkelijk naar gewasbeschermingsmiddelen zoals slakkenkorrels, onkruidverdelgers of insectensprays om hun tuin netjes te houden. Toch weten velen onder hen niet hoe ze deze producten veilig en volgens de gebruiksregels moeten gebruiken...

‘Een wilg voor elke tuin’: dat mag je letterlijk nemen, als je weet dat er meer dan 400 soorten zijn binnen het geslacht van de wilgen (Salix). Wie ‘wilg’ zegt, denkt vaak aan knotbomen langs een kronkelende beek of aan de rand van een natte weide. De wilg is echter meer dan een landschapsicoon van vroegere tijden. Ook in de tuin kan deze onvermoeibare groeier zijn plaats vinden: van een imposante treurwilg die met zijn takken tot in het water reikt tot de laag bij de grond blijvende kruipwilg en alles ertussenin.

De zomer van 2025 was, volgens het KMI, de op 3 na warmste zomer sinds het begin van de metingen in 1833, met een gemiddelde temperatuur van 19,3 °C in Ukkel. Het was ook een van de droogste zomers in meer dan honderd jaar, met slechts de helft van de normale neerslag gedurende de lente en zomer samen. De zomer kende 2 hittegolven en veel zonuren, met name in juni en augustus, maar het mooie liedje is alweer uit.

Al eeuwenlang groeien in Vlaanderen walnotenbomen in tuinen en kleine boomgaarden. De robuuste bomen leveren niet alleen schaduw en karakter, maar ook een lekkere oogst van eigen noten. Toch kregen heel wat eigenaars de voorbije zomers een onaangename verrassing te zien: aangetaste, zwart verkleurde noten die vroegtijdig van de boom vallen. De boosdoener is de walnootboorvlieg, een nieuwkomer uit Noord-Amerika die zich in sneltempo verspreidt en nu ook de weg gevonden heeft naar onze Vlaamse tuinen.

Het pallet aan geuren en kleuren bij lavendel is eerder beperkt. We kennen allemaal de typische lavendelgeur, maar toch hebben de verschillende soorten een licht afwijkende geur: wat scherper, wat kruidiger, wat meer kamfer, wat zoeter, iets frisser maar altijd duidelijk herkenbaar. En hoewel we allemaal de kleur lavendelblauw kennen en de blauwe tinten binnen het geslacht echt wel overheersend zijn, bestaan er ook soorten die bloeien met roze en witte bloemen.